ΝΑΤΟϊκή υποστήριξη στις τουρκικές προκλήσεις

Έντονο προβληματισμό προκαλέι η στάση του Αμερικανού διοικητή του Αεροπορικού Στρατηγείου του ΝΑΤΟ στη Σμύρνη, αμφισβητώντας αυτή τη φορά τον Εθνικό Εναέριο Χώρο γύρω από τον Αϊ-Στράτη. Η νέα πρόκληση πραγματοποιήθηκε μεν από 4 τουρκικά μαχητικά F-16, χρησιμοποιήθηκε ωστόσο ως «όχημα» άσκηση του ΝΑΤΟ, την οποία οργάνωσε το Συμμαχικό Υποστρατηγείο του Εσκί Σεχίρ (CΑΟC-6) και επόπτευε ο διοικητής του Συμμαχικού Στρατηγείου Αεροπορικών Δυνάμεων Μεσογείου της Σμύρνης πτέραρχος Λι ΜακΦαν, που επανειλημμένως έχει αβαντάρει με τη στάση του τις τουρκικές αξιώσεις. Η ΝΑΤΟϊκή άσκηση έγινε την Τετάρτη. Βάσει του σχεδίου πτήσης που είχε κατατεθεί από το ΝΑΤΟϊκό Υποστρατηγείο του Εσκί Σεχίρ (διοικείται από Τούρκο), τα χρησιμοποιούμενα τουρκικά F-16 έπρεπε να κινηθούν στον διεθνή εναέριο χώρομέχρι τα 10 ν.μ. από τον Αϊ-Στράτη. Ωστόσο, κατά την εκτέλεση της άσκησης, τα F-16 προχώρησαν αρκετά και μπήκαν δύο μίλια εντός του ελληνικού εναέριου χώρου.
Η ευκολία με την οποία τα F-16 βγήκαν από το- θεωρητικά- αυστηρό ΝΑΤΟϊκό πλαίσιο της άσκησης προκάλεσε προβληματισμό σε διπλωματικούς και στρατιωτικούς κύκλους, τόσο στην Αθήνα όσο και στη Συμμαχία, όταν ενημερώθηκε διά της διπλωματικής οδού για την πρόκληση.
Σύμφωνα με αναλυτές που γνωρίζουν καλά τις ΝΑΤΟϊκές δομές και διαδικασίες, η άνεση των Τούρκων πρέπει να οφείλεται στο ότι ο εποπτεύων την άσκηση πτέραρχος Λι ΜακΦαν είτε έχει δώσει σιωπηλά το «πράσινο φως» αποδεχόμενος στην ουσία τις τουρκικές θέσεις, είτε γιατί με τον τρόπο που ασκεί τη διοίκηση στον τομέα ευθύνης του «δεν ελέγχει την κατάσταση». Το συμπέρασμα αυτό- που ωστόσο βγάζει εν μέρει «αθώα» την κεντρική ηγεσία του ΝΑΤΟ- υιοθετείται από αρκετούς λόγω της ώς τώρα συμπεριφοράς του πτεράρχου. Όπως επισημαίνεται, επί των ημερών του αναβαθμίστηκαν οι τουρκικές προκλήσεις με ισχυρισμούς περί δήθεν αποστρατικοποίησης του Αϊ-Στράτη. Μάλιστα ο πτέραρχος Λι ΜακΦαν επιχείρησε και το καλοκαίρι να επιβάλει την ανάληψη της διοίκησης του νέου υπό συγκρότηση αναβαθμισμένου Αεροπορικού Κέντρου στη Λάρισα από Τούρκο πτέραρχο, αμέσως μετά τη λήξη της θητείας του Έλληνα. Η πρόταση απορρίφθηκε από ΓΕΕΘΑ και ΓΕΑ με το επιχείρημα ότι ο καθορισμός της δομής διοίκησης ενός ΝΑΤΟϊκού Κέντρου δεν είναι ελληνοτουρκικό θέμα, αλλά συλλογικό.