Ποιος κέρδισε από τον πόλεμο στο Ιράκ

Αναρωτιόταν προ ημερών ένας αναγνώστης του «Washington Post» αν υπάρχουν κάποιοι κερδισμένοι από τον πόλεμο στο Ιράκ, παίρνοντας ως δεδομένο ότι «εμείς (οι ΗΠΑ) χάσαμε». Η απάντηση δεν θα ήταν δύσκολη. Οι μετοχές της Halliburton, της εταιρείας που πριν από λίγα χρόνια είχε γενικό διευθυντή τον αντιπρόεδρο Ντικ Τσένι, από 20,50 δολάρια τις παραμονές της εισβολής έφθασαν στα μέσα Μαρτίου τα 64,12 δολάρια. Θα μπορούσε επίσης να αναφέρει κανείς ότι το κόστος του πολέμου αυτή τη στιγμή έφθασε σε ύψη αστρονομικά - 245.370 δολάρια το λεπτό. Και δεν είναι άγνωστο ποιοι καρπώνονται αυτά τα ποσά. Υπάρχουν όμως σοβαρότεροι κερδισμένοι, πέρα από πρόσωπα και επιχειρήσεις, και αξίζει να τους επισημάνουμε. Ο μεγάλος κερδισμένος είναι, φυσικά, το Ιράν και ακολουθούν η Αλ Κάιντα, η μιλίτσια των σιιτών με τον αρχηγό της Αλ Σαντρ, το Ισραήλ και οπωσδήποτε η Ευρώπη και ο ΟΗΕ. Οι Ευρωπαίοι δεν παύουν να λένε στην Ουάσιγκτον «εμείς σας το είχαμε πει», έστω και αν ούτε αυτοί έχουν να προτείνουν κάποια λύση στο πρόβλημα. Οσο για τον ΟΗΕ, που αγνοήθηκε, χλευάστηκε και καταγγέλθηκε από τους Αμερικανούς το 2003, είναι βέβαιο πως όποια διαδικασία ακολουθηθεί για τον τερματισμό της τραγωδίας στο Ιράκ, αυτή θα περάσει από τον ΟΗΕ και μάλιστα θα είναι η Αμερική που θα το επιδιώξει...
Ο μέγας εχθρός του Ιράν ήταν ο Σαντάμ Χουσεΐν και το Ιράκ του. Οκτώ χρόνια κράτησε η πολεμική τους σύγκρουση και η «αναστολή πυρός» που κάποτε έγινε, δεν ανέστειλε ποτέ τις υπονομευτικές ενέργειες της Βαγδάτης και τις αστραπιαίες εισβολές στο Ιράν, ούτε εμπόδισε τον σατράπη της Βαγδάτης να απειλεί, ακόμη και δύο μήνες πριν από την εισβολή στη χώρα του, το Ιράν «με εξαφανισμό». Σήμερα δεν υπάρχει Σαντάμ ούτε και διαφαίνεται κανείς να τον μιμηθεί, το Ιράκ θα παραμείνει μια νεκρή χώρα για το Ιράν και τόσο οι Κούρδοι όσο και οι ιρακινοί σιίτες έχουν καλές σχέσεις με την Τεχεράνη, η οποία ήταν η πρώτη γειτονική πρωτεύουσα που αναγνώρισε την κυβέρνηση του Ιράκ. Φυσικά, δεν σημαίνει ότι το χάος που επικρατεί στο Ιράκ αφήνει αδιάφορους τους αγιατολάχ.
Το Ισραήλ είναι ο άλλος μεγάλος κερδισμένος. Αμερικανός διπλωμάτης εξηγούσε τελευταία σε ξένο δημοσιογράφο ότι ο Σαντάμ και ο Καντάφι ήταν ο φόβος όλων των ισραηλινών κυβερνήσεων από τα μέσα της δεκαετίας του 1980. Στην Ιερουσαλήμ πίστευαν ότι οι δύο άραβες ηγέτες θα αποκτούσαν πυρηνικά όπλα «κάποια στιγμή» - κατασκευάζοντάς τα οι ίδιοι είτε αγοράζοντάς τα, το πιθανότερο. Η ιρακινή απειλή εξαφανίστηκε και η προσέγγιση της Λιβύης προς την Ευρώπη, αφού εγκατέλειψε κάθε ιδέα κατασκευής πυρηνικών όπλων, ανακούφισε το Ισραήλ. Εξάλλου, η ανατροπή του καθεστώτος Σαντάμ είχε ως συνέπεια να σταματήσει η επιδότηση δεκάδων χιλιάδων οικογενειών Παλαιστινίων με 25.000 δολάρια τον χρόνο, γεγονός που κατά τους Ισραηλινούς θα περιορίσει τον αριθμό των παλαιστινίων καμικάζι.
Εννοείται ότι η εξάλειψη της ιρακινής απειλής γέννησε και διόγκωσε την απειλή από το Ιράν. Η αμερικανική εισβολή στο Ιράκ ανέστησε την Αλ Κάιντα. Η οργάνωση βρισκόταν υπό διάλυση μετά τη συντριβή των Ταλιμπάν στο Αφγανιστάν και είχαν αρχίσει να εκδηλώνονται τάσεις απειθαρχίας και διαφωνίες για τις βιαιότητες. Αιφνιδίως η επέμβαση των Αμερικανών δικαίωσε όλα τα συνθήματα των «τζιχαντζίδων» που είχαν απήχηση όχι μόνο στη Μέση Ανατολή αλλά σε όλο τον μουσουλμανικό κόσμο, από το Μαρόκο ως την Ινδονησία. «Μαχητές του Αλλάχ» σπεύδουν τώρα στο Ιράκ από παντού σχεδόν όπως έτρεχαν στο Αφγανιστάν να πολεμήσουν τους Σοβιετικούς. Ο αμερικανός καθηγητής Daniel Byman προειδοποιούσε πρόσφατα την κυβέρνηση Μπους ότι μεγάλος αριθμός από αυτούς θα παραμείνει στο Ιράκ και «θα γίνει η μόνιμη πηγή αστάθειας και ανησυχίας» στην περιοχή, ενώ άλλοι θα διασκορπιστούν ανά τον κόσμο «εξάγοντας την τρομοκρατία και τον τζιχαντζιδισμό» σε χώρες μουσουλμανικές και μη.
Ο 30χρονος Μοκτάντα αλ Σαντρ πριν από την εισβολή ήταν ένας σχεδόν άγνωστος μουλάς της Βαγδάτης, σήμερα όμως είναι ο υπ' αριθμόν 1 ισχυρός ανήρ του Ιράκ. Ελέγχει σημαντικό τμήμα της Βουλής, έχει εισχωρήσει στις ένοπλες δυνάμεις που συγκροτούν οι Αμερικανοί, έχει υπό τον έλεγχό του το σιιτικό Νότιο Ιράκ και τις ανατολικές εισόδους της Βαγδάτης, και οι επιθέσεις στη σουνιτική μειονότητα έχουν την υπογραφή του. Η αμερικανοδίαιτη κυβέρνηση δεν τολμά να τον θίξει και όταν συμβεί οι στρατιωτικές μονάδες του να δεχθούν αμερικανική επίθεση, η κυβέρνηση σπεύδει να του δείξει ότι δεν είχε καμία σχέση με την επίθεση. Η Ουάσιγκτον αναγνωρίζει - χαμηλόφωνα ακόμη - ότι δεν μπορεί να υπάρξει λύση στο Ιρακινό δίχως την έγκριση και συμμετοχή του.
Ας μην αφήσουμε έξω από τους κερδισμένους του πολέμου τον Σάμιουελ Χάντιγκτον. Στο περιβόητο άρθρο του «Η σύγκρουση των πολιτισμών» (1993) έγραφε - προφητικά; - ότι «η προαιώνια διαμάχη Δύσης - Ισλάμ είναι απίθανο να υποχωρήσει, αντίθετα θα γίνει πιο επιθετική (...) στον αραβικό κόσμο η δυτική δημοκρατία ενισχύει, δεν περιορίζει, τις αντιδυτικές πολιτικές δυνάμεις».

Του Στ. Ευσταθιάδη από "ΤΟ ΒΗΜΑ" (01/04/2007)