Η ιστορία της Valerie Plame

Μια όμορφη νεαρή ξανθιά γυναίκα, με αέρα «ξενικό», κάνει βόλτα στην πλατεία Κολωνακίου. Η εικόνα δεν έχει κάτι περίεργο, είτε αναφέρεται στο παρόν είτε στη δεκαετία του 1990, οπότε αρχίζει η ιστορία μας. Για την ακρίβεια, η ιστορία της Βάλερι Πλέιμ, η οποία προκάλεσε τόσο θόρυβο στην Ουάσιγκτον όσο περίπου και εκείνη του Γουότεργκεϊτ επί Νίξον. Επικίνδυνες αποστολές, κατασκοπεία, μια γοητευτική γυναίκα και μια διεθνής κρίση επανέρχονται στην επικαιρότητα με αφορμή το βιβλίο της, το οποίο εκδόθηκε την περασμένη Δευτέρα και αποσπάσματα δημοσιεύουν οι «Τάιμς της Νέας Υόρκης».Παρά τις δύσκολες καταστάσεις που αντιμετώπισε τα τρία τελευταία χρόνια η Πλέιμ, μπορεί να υπερηφανευτεί ότι έκανε άνω κάτω το Λευκό Οίκο και ότι έδωσε το όνομά της στο «Πλέιμγκεϊτ», ένα σκάνδαλο στο οποίο ενεπλάκησαν τα πιο ηχηρά ονόματα της πολιτικής σκηνής των ΗΠΑ, τα περισσότερα εκ των οποίων έχουν παραιτηθεί από τις θέσεις τους σήμερα.Από πού ξεκινά η ιστορία της κατασκόπου -που ξεπερνά σε φαντασία και πλοκή τα μυθιστορήματα που κυκλοφορούν- και πώς μπορεί να συνδέεται η Αθήνα, ο Λευκός Οίκος, τα υποτιθέμενα όπλα του Ιράκ και η χαμένη καριέρα του Καρλ Ρόουβ;Ολα ξεκίνησαν το 1985, όταν η 22χρονη Βάλερι τελείωνε το τμήμα Διαφήμισης στο Πανεπιστήμιο της Πενσιλβάνια με άριστα. Στη διάρκεια των σπουδών της είχε διακριθεί για τα άρθρα της στα οικονομικά θέματα της φοιτητικής εφημερίδας και, όπως φαίνεται, είχε κεντρίσει το ενδιαφέρον των ανθρώπων της CIA, που έχουν αποστολή να εντοπίζουν φρέσκα και ικανά πρόσωπα. Σε μια προσωπική συνέντευξη για την εκπαίδευση κατασκόπων εντυπωσίασε τους πάντες, απαντώντας με ευστροφία στην ερώτηση «τι θα κάνατε αν χτυπούσαν αστυνομικοί την πόρτα του δωματίου σας σε ξενοδοχείο, την ώρα που προσπαθούσατε να εκμαιεύσετε πληροφορίες από ξένο πράκτορα». Η νεαρή Βάλερι απάντησε χωρίς δισταγμό ότι θα έβγαζε αυτομάτως την μπλούζα της και θα έπεφτε στο κρεβάτι μαζί με τον πράκτορα, προσφέροντας και στους δύο άλλοθι.Οι άνθρωποι της CIA ενθουσιάστηκαν, την πήραν αμέσως για τη βασική εκπαίδευση, την έστειλαν στο τμήμα Ξένων Γλωσσών της Υπηρεσίας Πληροφοριών για να μάθει ελληνικά και ύστερα από τρία χρόνια την έστειλαν στην Αθήνα!Το 1989, σε ηλικία 26 ετών, η Βάλερι Πλέιμ διορίζεται στην αμερικανική πρεσβεία της Αθήνας. Επισήμως, είναι υπάλληλος του τμήματος που εκδίδει βίζες, ανεπισήμως όμως, οι επαΐοντες λένε ότι ήταν μυστική πράκτορας με την ιδιότητα του NOC (Non Official Cover), που σημαίνει ότι αναλαμβάνει αποστολές χωρίς την επίσημη διπλωματική κάλυψη. Οι πράκτορες NOC είναι επίλεκτοι και αναλαμβάνουν τις πιο μυστικές (most clandestine) αποστολές. Εκείνη την εποχή, Αμερικανός πρεσβευτής στην Αθήνα ήταν ο Μάικλ Σωτήρχος και σταθμάρχης (άμεσος προϊστάμενος της Πλέιμ) ο Νταγκ Σμιθ. Λέγεται ότι η Βάλερι Πλέιμ συγκέντρωνε πληροφορίες για την πολιτική κατάσταση στην Ελλάδα και επιστράτευε ανθρώπους να την πληροφορούν. Ερχόταν λοιπόν σε επαφή με πολλά πρόσωπα της ελληνικής ζωής και είχε συναντήσεις στα καφέ του Κολωνακίου.Η Βάλερι Πλέιμ έφυγε από την Ελλάδα γύρω στο 1996, για τις Βρυξέλλες. Το 1997 γνώρισε και παντρεύτηκε τον Αμερικανό διπλωμάτη Τζόζεφ Γουίλσον. Λίγους μήνες πριν από την εισβολή των αμερικανικών δυνάμεων στο Ιράκ, η κυβέρνηση Μπους στέλνει τον έμπειρο διπλωμάτη Γουίλσον στον Νίγηρα -είχε εμπειρία σε πρεσβείες της Αφρικής- για να συλλέξει στοιχεία σχετικά με την προμήθεια ουρανίου προς την κυβέρνηση του Σαντάμ Χουσεΐν. Ο Λευκός Οίκος αναζητεί απεγνωσμένα την αφορμή για επίθεση στο Ιράκ. Ο Γουίλσον είναι άνθρωπος του κατεστημένου, αλλά όχι τόσο ώστε να πει κάτι που δεν διαπιστώνει. Το 2003, σε άρθρο του στους «Τάιμς της Νέας Υόρκης», ο Γουίλσον διαψεύδει το Λευκό Οίκο για την ύπαρξη όπλων μαζικής καταστροφής. Λίγους μήνες μετά, η Αμερική και όλος ο κόσμος μαθαίνουν πως η όμορφη ξανθιά κυρία που συνοδεύει τον πρέσβη Γουίλσον -και που έπινε καφέ στην Αθήνα- είναι η κατάσκοπος «υψηλών αποστολών» Βάλερι Πλέιμ. Την αποκάλυψη κάνει στα άρθρα του ο δημοσιογράφος Ρόμπερτ Νόβακ, τονίζοντας ότι ήταν εκείνη που έπεισε τη CIA να αναλάβει ο Γουίλσον την αποστολή στον Νίγηρα. Ο Νόβακ υποστήριξε ότι δύο αξιωματούχοι στο Λευκό Οίκο κατονόμασαν την Πλέιμ, τονίζοντας ότι ήταν εκείνη που επηρέασε το σύζυγό της, καθώς εξέφραζε μια ομάδα μέσα στην Υπηρεσία Πληροφοριών που δεν επιθυμούσε την εκστρατεία στο Ιράκ. Επειδή η αποκάλυψη της ταυτότητας μυστικού πράκτορα είναι σοβαρό αδίκημα στις ΗΠΑ, ξέσπασε το σκάνδαλο «Πλέιμγκεϊτ», στο οποίο αναφέρεται το βιβλίο «Fair Game: My Life as a Spy, My Betrayal by the White House» της όμορφης κατασκόπου.

Το «Πλέιμγκεϊτ»

▪ 14 Ιουλίου 2003: Ο δημοσιογράφος Ρόμπερτ Νόβακ αποκαλύπτει πως η σύζυγος του διπλωμάτη Γουίλσον υπηρετούσε μέχρι τον Ιούνιο του ίδιου χρόνου στο επιχειρηματικό σκέλος της CIA.
▪ Ο Γουίλσον υποστηρίζει ότι η αποκάλυψη της ταυτότητας της συζύγου του έγινε για λόγους εκδίκησης από την αμερικανική κυβέρνηση, γιατί ο ίδιος είχε δημοσιοποιήσει την απουσία στοιχείων για τα όπλα μαζικής καταστροφής του Σαντάμ.
▪ 14 Σεπτεμβρίου 2003: Η Κεντρική Υπηρεσία Πληροφοριών ζητεί από το υπουργείο Δικαιοσύνης τη διεξαγωγή έρευνας για να βρεθεί ποιος αποκάλυψε στον Νόβακ την ταυτότητά της.
▪ Ο τότε υπουργός Δικαιοσύνης Ασκροφτ αναθέτει την υπόθεση στον εισαγγελέα Φιτζέραλντ. Στο πλαίσιο της έρευνας καταλήγει στη φυλακή η δημοσιογράφος Τζούντιθ Μίλερ, η οποία ανέφερε το όνομα της Πλέιμ και αρνήθηκε ν’ αποκαλύψει την πηγή της.
▪ Η έρευνα οδηγεί στον Λιούις «Σκούτερ» Λίμπι, προσωπάρχη του αντιπροέδρου Ντικ Τσένι, ενώ οι φήμες ότι η διαρροή του ονόματος της Πλέιμ στον Τύπο ξεκίνησε από πιο ψηλά οργιάζουν.
▪ Ο Λίμπι δικάζεται, αλλά όλοι θεωρούσαν πως τα νήματα κινούσε ο Καρλ Ρόουβ, ο σύμβουλος του προέδρου Μπους.
▪ Ο Λίμπι κρίνεται ένοχος για τρία αδικήματα (ψευδορκία, παρεμπόδιση της Δικαιοσύνης και ψευδείς δηλώσεις), καταδικάζεται, αλλά παίρνει χάρη από τον Μπους.
▪ Ο τότε υφυπ. Εξωτερικών Αρμιτέιτζ παραδέχεται ότι ήταν ο άνθρωπος που έδωσε στον Τύπο το όνομα της Πλέιμ.
▪ Η υπόθεση Πλέιμ μπήκε στο αρχείο τον περασμένο Ιούλιο, με απόφαση του Ομοσπονδιακού Δικαστηρίου της Ουάσιγκτον. Ομως, οι Γουίλσον έχουν προσφύγει στο Εφετείο εναντίον των Τσένι, Λίμπι, Αρμιτέιτζ και Ρόουβ.
▪ Ολοι οι αξιωματούχοι του Λευκού Οίκου που ενεπλάκησαν στο «Πλέιμγκεϊτ» (Λίμπι, Αρμιτέιτζ,Ρόουβ) έχουν πάει στο σπίτι τους.