Η υπερθέρμανση του πλανήτη μπαίνει στον χάρτη των απειλών της διεθνούς ασφάλειας του ΟΗΕ και του Πενταγώνου των ΗΠΑ

Όταν ο αμερικανικός στρατός αποφασίζει να μελετήσει τις γεωστρατηγικές συνέπειες της υπερθέρμανσης του πλανήτη και το Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ βάζει για πρώτη φορά το θέμα στην ατζέντα του, ένα πράγμα είναι σίγουρο: οι κλιματικές αλλαγές ξεπερνούν τις διαστάσεις του περιβαλλοντικού και πολιτικού προβλήματος και μπαίνουν πλέον επισήμως στον χάρτη των απειλών για τη διεθνή ασφάλεια. Η Διακυβερνητική Επιτροπή Ειδικών για το Κλίμα αναμένεται να δημοσιοποιήσει σήμερα στις Βρυξέλλες την έκθεσή της για τις συνέπειες των κλιματικών αλλαγών σε όλο τον κόσμο. Ανεξάρτητα από το πώς θα διαμορφωθεί η τελική εκδοχή του κειμένου, όσα από τα επιστημονικά συμπεράσματα έχουν ήδη διαρρεύσει δεν αφήνουν μεγάλα περιθώρια αισιοδοξίας. Η υπερθέρμανση του πλανήτη, το λιώσιμο των πάγων, η άνοδος της στάθμης των θαλασσών και ο κίνδυνος βύθισης ολόκληρων περιοχών, μαζί με τα ακραία καιρικά φαινόμενα, όπως πλημμύρες και ξηρασίες, θα οδηγήσουν μοιραία σε ελλείψεις νερού, καλλιεργήσιμων εκτάσεων και τροφίμων. Δεκάδες χώρες, ιδίως στον Τρίτο Κόσμο, θα δουν τις υπάρχουσες εντάσεις να επιδεινώνονται με μήλον της έριδος τους συρρικνούμενους φυσικούς πόρους. Τα Ηνωμένα Εθνη αναγνωρίζουν ότι είναι θέμα χρόνου κάποιες από αυτές τις διαμάχες να εξελιχθούν σε κανονικές συρράξεις. Στις 17 Απριλίου το Συμβούλιο Ασφαλείας θα επικεντρωθεί στις κλιματικές απειλές για την ασφάλεια εξετάζοντας τις επιπτώσεις των κλιματικών αλλαγών στη διαθεσιμότητα νερού, την αγροτική παραγωγή και τις πιθανότητες εκδήλωσης λιμού και επιδημιών. Την ίδια ώρα, ο αμερικανικός στρατός δρομολογεί την προετοιμασία του για νέου τύπου προκλήσεις συνδεόμενες με τους νέους παράγοντες αστάθειας, όπως οι μάχες για το νερό και οι ανθρωπιστικές κρίσεις που απαιτούν επέμβαση. Σε διάσκεψη με αυτό ακριβώς το περιεχόμενο που πραγματοποιήθηκε στα τέλη Μαρτίου στη Β. Καρολίνα, δόθηκε ιδιαίτερη έμφαση στις περιφερειακές γεωστρατηγικές μεταβολές που ενδέχεται να επιφέρει η υπερθέρμανση του πλανήτη είτε με τη μορφή συγκρούσεων είτε μαζικών πληθυσμιακών μετακινήσεων (λόγω πολέμων, περιβαλλοντικών καταστροφών και πείνας). Ως περιοχές υψηλού κινδύνου αναφέρονται η Αφρική, η Ασία και η Μέση Ανατολή. Οι ειδικοί προειδοποιούν άλλωστε ότι μέχρι το 2080, 150-200 εκατομμύρια άνθρωποι θα έχουν μετατραπεί σε «περιβαλλοντικούς πρόσφυγες». Το μόνο, ίσως, θετικό που βλέπουν οι Αμερικανοί σχεδιαστές στρατηγικής σε όλη αυτή την περιπέτεια είναι η δυνατότητα αποκλιμάκωσης κάποιων διμερών εντάσεων με την έννοια της συνεργασίας εν όψει του κοινού κινδύνου. Πέραν τούτου, καθιστούν σαφές ότι οι κλιματικές αλλαγές αποτελούν μια πραγματικότητα για την οποία ο στρατός και η χώρα οφείλουν να προετοιμαστούν.