Αναφορά στις τουρκικές παραβιάσεις στην έκθεση προόδου της Ευρωπαϊκής Επιτροπής

Η επισήμανση των τουρκικών παραβιάσεων στο Αιγαίο, αποτελεί ίσως τη σημαντικότερη, για την Ελλάδα, καινοτομία της εφετινής έκθεσης της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για την Τουρκία, που δίδεται σήμερα στη δημοσιότητα στις Βρυξέλλες από τον επίτροπο Διεύρυνσης Ολι Ρεν ταυτόχρονα με την αντίστοιχη έκθεση για την ΠΓΔΜ. Σε ό,τι αφορά την Τουρκία, πρόθεση της Επιτροπής είναι να δώσει μια νότα ενθάρρυνσης στον πρωθυπουργό Ρετσέπ Ταγίπ Ερντογάν, επισημαίνοντας την ουσιαστική επικράτησή του επί των στρατιωτικών στην πρόσφατη πολιτική κρίση, επισημαίνοντας ωστόσο παράλληλα την ανάγκη επανέναρξης της διαδικασίας εκδημοκρατισμού της χώρας. Για την Ελλάδα, ιδιαίτερης σημασίας είναι η ένταξη στο κείμενο σαφούς αναφοράς στις «ελληνικές διαμαρτυρίες για τις συνεχιζόμενες τουρκικές παραβιάσεις στο Αιγαίο», κάτι που για πρώτη φορά γίνεται, όπως αναβαθμισμένη είναι η αναφορά στο λεγόμενο casus belli, που για πρώτη φορά περιγράφεται ως «απειλή». Εκτενέστερες του συνήθους είναι οι αναφορές στα προβλήματα του Οικουμενικού Πατριαρχείου, λόγω και της πρόσφατης αμφισβήτησης του οικουμενικού χαρακτήρα του από την τουρκική Δικαιοσύνη. Μοναδική εκκρεμότητα από ελληνικής πλευράς για τη σημερινή συνεδρίαση του Κολεγίου των Επιτρόπων είναι η προσπάθεια που καταβάλλεται να εισαχθούν οι ούτως ή άλλως πάγιες επισημάνσεις περί της υποχρέωσης της Τουρκίας να διατηρεί σχέσεις καλής γειτονίας και να αποφεύγει τις προκλήσεις. Για την Κύπρο, δύο είναι τα σημαντικότερα στοιχεία: η αναφορά στη συμφωνία της 8ης Ιουλίου 2006 περί Μέτρων Οικοδόμησης Εμπιστοσύνης και δη ως εφαλτήριου για τη συνολική λύση του Κυπριακού, καθώς και η καταγραφή της τουρκικής αμφισβήτησης του δικαιώματος της Κυπριακής Δημοκρατίας να συνάπτει διεθνείς συμφωνίες στο πλαίσιο των ερευνών για πετρέλαιο.
Σε ό,τι αφορά την ΠΓΔΜ, επισημαίνεται η ανάγκη αποφυγής προκλήσεων, όπως η μετονομασία του αεροδρομίου σε «Μέγας Αλέξανδρος» καθώς και η ένταξη αυστηρότερων του συνήθους διατυπώσεων για την ανάγκη αποφυγής τέτοιου είδους ενεργειών και, φυσικά, αναζήτησης λύσης στο θέμα της ονομασίας.
Ωστόσο, στη συγκεκριμένη έκθεση, το μεγάλο ζητούμενο ήταν να δίδεται ένα πράσινο φως από την Επιτροπή για τον σύντομο προσδιορισμό ημερομηνίας έναρξης ενταξιακών διαπραγματεύσεων.
Αυτό δεν πρόκειται να συμβεί, καθώς η ΠΓΔΜ πέραν του ζητήματος της ονομασίας, κρίθηκε ότι απλώς δεν πληροί τα ελάχιστα κριτήρια πολιτικής σταθερότητας και ανάπτυξης, όπως κατέστη χθες σαφές. Τούτο δε, παρά τις έντονες προς τούτο πιέσεις και της Σλοβενίας, που έχει καταστεί βασικός υπέρμαχος της ΠΓΔΜ τόσο στην Ε.Ε. όσο και στο ΝΑΤΟ. Μάλιστα είναι ενδεικτικό ότι χθες, ο Σκοπιανός υπουργός Εξωτερικών Αντόνιο Μιλόσοσκι παρακάθισε σε γεύμα που οργάνωσε ο μόνιμος αντιπρόσωπος της Σλοβενίας στο ΝΑΤΟ, με συμμετοχή, σύμφωνα με πληροφορίες, 14 ομολόγων του πρέσβεων, μεταξύ των οποίων των ΗΠΑ, της Τουρκίας, της Γαλλίας και της Γερμανίας.