Η Τουρκία θα προμηθευτεί 52 επιθετικά ελικόπτερα Α-129

Την επιλογή του ελικοπτέρου A129 Mangusta International της AgustaWestland ως τελικού νικητή στο ύψους 2,7 δις δολαρίων πρόγραμμα προμήθειας 50 επιθετικών ελικοπτέρων (ATAK) ανακοίνωσε ο Τούρκος υπουργός άμυνας Vecdi Gonul στις 30 Μαρτίου 2007.
Η ανακοίνωση έγινε μετά από τη συνεδρίαση της εκτελεστικής επιτροπής αμυντικής βιομηχανίας, που αποτελεί το κορυφαίο κυβερνητικό όργανο της γειτονικής χώρας σε θέματα αμυντικών προμηθειών. Στην επιτροπή μετείχαν μεταξύ άλλων αξιωματούχων, ο πρωθυπουργός της χώρας Recep Tayyip Erdogan, ο γραμματέας της γραμματείας αμυντικής βιομηχανίας (SSM) Murad Bayar, καθώς και ο αρχηγός των τουρκικών ενόπλων δυνάμεων στρατηγός Yasar Buyukanit. Όταν εισαχθεί σε τουρκική υπηρεσία το Mangusta πρόκειται να τυποποιηθεί ως T-129. Σύμφωνα με τον τρέχοντα προγραμματισμό οι παραδόσεις των 50 ελικοπτέρων θα λάβουν χώρα την τριετία 2011-2013. Σε βιομηχανικό επίπεδο η Tusas Aerospace Industries (TAI) θα αποτελέσει τον κύριο ανάδοχο του προγράμματος και θα κατασκευάσει από κοινού τα ελικόπτερα με την AgustaWestland, που θα εκτελέσει χρέη υποκατασκευαστή. Σύμφωνα με τον Gonul η καθοριστική παράμετρος για την επιλογή της AgustaWestland έναντι της νοτιοαφρικανικής Denel, που είχε προτείνει το CSH-2 Rooivalk, ήταν η μεγάλη διαφορά τιμής μεταξύ τους καθώς και ο όγκος του υποκατασκευαστικού έργου και των αρμοδιοτήτων που μεταβιβαζόταν προς την τουρκική αμυντική βιομηχανία.
Υπενθυμίζεται ότι το φιλόδοξο τουρκικό πρόγραμμα προμήθειας επιθετικών ελικοπτέρων, που αρχικά προέβλεπε την προμήθεια 150 ελικοπτέρων, βρίσκεται σε εξέλιξη τα τελευταία 12 χρόνια και ότι σε πρώτη φάση είχε επιλεγεί το AH-1Z King Cobra της αμερικανικής Bell. Όμως οι συζητήσεις για την κατάρτιση της σχετικής σύμβασης κατέρρευσαν λόγω της τουρκικής επιμονής για αποδέσμευση των πηγαίων κωδίκων (source codes) των συστημάτων των ελικοπτέρων και της εξίσου επίμονης αμερικανικής άρνησης. Πάντως σύμφωνα με πηγές της SSM, δεν αποκλείεται στο μέλλον και η απευθείας προμήθεια μικρού αριθμού επιθετικών ελικοπτέρων αμερικανικής προέλευσης (AH-64 Apache ή AH-1Z King Cobra), που σύμφωνα με πληροφορίες αποτελούσαν και την πρώτη επιλογή των τουρκικών ενόπλων δυνάμεων, σε περίπτωση που το πρόγραμμα συμπαραγωγής του T-129 αντιμετωπίσει προβλήματα και καθυστερήσεις.

Τουρκική έξοδος για πετρέλαια

Η τουρκική εταιρεία πετρελαίων TRAO ανακοίνωσε, στη διάρκεια του Διεθνούς Συνεδρίου Πετρελαίου, ότι σκοπεύει μέσα στο 2007 να κάνει έρευνες υδρογονανθράκων στο Αιγαίο, στα ανοιχτά του κόλπου του Σάρου και την Ιμβρο και στη Μεσόγειο, στα σημεία όπου η τουρκική κυβέρνηση έχει δώσει τις σχετικές άδειες. Οι άδειες αυτές, μάλιστα, θα νοικιαστούν από τώρα στις ξένες εταιρείες που θα δείξουν το ανάλογο ενδιαφέρον. Οι μέχρι στιγμής πληροφορίες δείχνουν ένα αυξανόμενο ενδιαφέρον της Αγκυρας για την έρευνα πετρελαίου στην περιοχή (σ.σ. που σε μεγάλο βαθμό τροφοδοτήθηκε από τις πρόσφατες αντίστοιχες κινήσεις της Λευκωσίας), που ευλόγως πρέπει να αυξήσει και το αντίστοιχο ενδιαφέρον και επίπεδο επιτήρησης της Αθήνας, τουλάχιστον στην ευρύτερη περιοχή μεταξύ Ρόδου και Καστελόριζου, με δεδομένο ότι η Τουρκία έχει σπεύσει να επεκτείνει και στη Μεσόγειο το εύρος των χωρικών υδάτων της στα 12 ναυτικά μίλια.Το ουσιαστικότερο όμως σημείο είναι ότι, σύμφωνα με τις υπάρχουσες τουρκικές ανακοινώσεις, η Αγκυρα επιμένει ότι στο Αιγαίο θα κινηθεί εντός των χωρικών υδάτων της, στην περιοχή της Ιμβρου και του κόλπου του Σάρου.

Η κρίση του '87 και η εικόνα πλήρους πολεμικής ετοιμότητας
Ακριβώς 20 χρόνια μετά την ελληνοτουρκική κρίση του Μαρτίου 1987 για έρευνες πετρελαίων στο Αιγαίο, το θέμα των ερευνών για υδρογονάνθρακες έχει αρχίσει να επανέρχεται στο προσκήνιο, με άγνωστες ακόμα τις παραμέτρους που θα παίξουν καθοριστικό ρόλο.Παρά ταύτα, αυτή την 20ετία, η Τουρκία δεν επιχείρησε να επαναλάβει την αμφισβήτηση της ελληνικής υφαλοκρηπίδας εμπράκτως, με αποστολή ερευνητικού πλοίου πέραν των χωρικών υδάτων της, όπως είχε αποπειραθεί τον Μάρτιο του 1987. Στην κρίση του Μαρτίου 1987 στην ουσία κρινόταν η αποφασιστικότητα της Τουρκίας να πραγματοποιήσει γεωτρήσεις στο Αιγαίο, υποστηρίζοντας ότι η Ελλάδα δεν έχει «ξεχωριστά δικαιώματα» στο διεθνή χώρο, ώστε να οδηγηθούν οι δύο χώρες σε διμερή διαλογο και όχι στο Δικαστήριο της Χάγης, με στόχο τη συνεκμετάλλευση του Αιγαίου. Αφορμή για την Αγκυρα αποτέλεσε η αίτηση της εταιρείας DENISON να επεκτείνει τις έρευνες της για πετρέλαιο στα 10 ν.μ. ανατολικά της Θάσου. Η κυβέρνηση Παπανδρέου πίστευε ότι δεν υπήρχε λόγος να μη γίνουν γεωτρήσεις στα 10 ν.μ. της Θάσου, ερμηνεύοντας το Πρωτόκολλο της Βέρνης και τα συμφωνηθέντα μεταξύ Καραμανλή - Ετζεβίτ ως ανενεργά πλέον. Το Πρωτόκολλο δέσμευε και τις δύο πλευρές να απέχουν από οποιαδήποτε ενέργεια στην περιοχή, όσο διάστημα διαρκούσαν οι διαπραγματεύσεις για την υφαλοκρηπίδα. Από τη στιγμή όμως που οι διαπραγματεύσεις είχαν διακοπεί, το Πρωτόκολλο ήταν τουλάχιστον ανενεργό. Αυτή εξακολουθεί να είναι η ελληνική θέση έκτοτε.Ο τρόπος χειρισμού της κρίσης του Μαρτίου από την ελληνική πλευρά, με την κορύφωσή της, φυσικά δεν έχει τύχει ουσιαστικής επεξεργασίας. Υποστηρικτές και επικριτές σπεύδουν να θριαμβολογήσουν περί «νίκης» και «ήττας», αλλά λίγο ενδιαφέρον δείχνουν για το αν και πώς λειτούργησαν όλοι οι κρατικοί μηχανισμοί, προετοιμαζόμενοι για μια μεγάλη κρίση την οποία έπρεπε να φέρουν εις πέρας. Το υπουργείο Αμυνας είχε εκπονήσει σχέδια και είχε λάβει σαφείς οδηγίες κινήσεων. Είναι ενδεικτικό του κλίματος εκείνων των ημερών η ολιγόωρη, έστω, παράδοση της ευθύνης των τηλεπικοινωνιών της αμερικανικής βάσης της Νέας Μάκρης σε Ελληνες διοικητές, σύμφωνα με τις προβλέψεις της ελληνοαμερικανικής αμυντικής συμφωνίας σε περίοδο πολέμου. Ομοίως και το υπουργείο Εξωτερικών αποφάσισε να κινηθεί και πέραν του ΝΑΤΟ και ως προς το Σύμφωνο της Βαρσοβίας, με την επίσκεψη Παπούλια στη Σόφια. Κατόρθωσε δηλαδή ο κρατικός μηχανισμός να δημιουργήσει μια εικόνα πλήρους ετοιμότητας, που στη συνέχεια χρησιμοποιήθηκε όχι «για να γίνει πόλεμος», αλλά για να υποχωρήσει πρώτη η άλλη πλευρά από τις διεκδικήσεις της. Πράγματι, ο τότε πρωθυπουργός της Τουρκίας Οζάλ, από το Λονδίνο, σε ανάρρωση, έκανε το πρώτο βήμα απεμπλοκής από την κρίση, επιμένοντας ότι η Τουρκία έχει και διεκδικεί τα δικαιώματά της, αλλά δεν έχει λόγο να στείλει το πλοίο της σε αμφισβητούμενες περιοχές, στο βαθμό που και η Ελλάδα δεν θα το πράξει. Το τουρκικό πλοίο δεν βγήκε από τον Ελλήσποντο. Αυτή η «συμφωνία κυρίων» επισφραγίστηκε τον Ιανουάριο του '88 στη συνάντηση του Νταβός, κατά την οποία οι δύο πρωθυπουργοί συμφώνησαν ότι «από τώρα και στο εξής μια τέτοια κρίση δεν πρέπει να επαναληφθεί και οι δύο πλευρές θα επικεντρώσουν τις προσπάθειές τους στη δημιουργία μόνιμων ειρηνικών σχέσεων...». Με βάση τις «χαλαρές φράσεις» του κοινού ανακοινωθέντος, η Ελλάδα υποστηρίζει ότι μπορεί και δικαιούται να κάνει έρευνα οπουδήποτε στο Αιγαίο. Στην πράξη, όμως, το δικαίωμα αυτό «επαφίεται στη διακριτική της ευχέρεια», ακριβώς όπως και το δικαίωμα επέκτασης των ελληνικών χωρικών υδάτων στα 12 ν.μ., όταν η Αθήνα το κρίνει σκόπιμο...

«Κωδικός Σεληνόφως»: σχέδιο πραξικοπήματος κατά Ερντογάν ετοίμαζαν οι στρατηγοί

Δύο πραξικοπήματα κατά της κυβέρνησης Ερντογάν σχεδίαζαν το 2004 τέσσερις Τούρκοι στρατηγοί κατηγορώντας τον Τούρκο πρωθυπουργό για υποχωρήσεις στο Κυπριακό επειδή αποδέχτηκε το σχέδιο Ανάν, σύμφωνα με το περιοδικό «Νοκτά». Ωστόσο στρατιωτικοί κύκλοι διαψεύδουν όλες τις πληροφορίες λέγοντας ότι είναι σενάρια που αναπτύχθηκαν σκοπίμως πριν από τις προεδρικές εκλογές στην Τουρκία.

Τη βόμβα έριξε χθες το τουρκικό περιοδικό «Νοκτά» αποκαλύπτοντας το ημερολόγιο του τότε αρχηγού του Πολεμικού Ναυτικού Οζντέν Ορνέκ στο οποίο περιγράφει μία μία τις κινήσεις των τεσσάρων στρατηγών - ανάμεσά τους και ο ίδιος. Πάντως ίδιος ο Οζντέν Ορνέκ διέψευσε το δημοσίευμα λέγοντας ότι ποτέ δεν κρατούσε ημερολόγιο. Αυτό που υπήρχε στον υπολογιστή του ήταν μόνο το πρόγραμμα των συναντήσεών του. «Φαίνεται πήραν το πρόγραμμα και έγραψαν σενάριο», δήλωσε χθες ο απόστρατος στρατηγός, απειλώντας ότι θα προσφύγει στο δικαστήριο.
Σύμφωνα με το ημερολόγιο που δημοσιεύει το περιοδικό «Νοκτά», οι τέσσερις στρατηγοί ήταν ο αρχηγός Χερσαίων Δυνάμεων Αϊτάτς Γιάλμαν, ο αρχηγός Χωροφυλακής Σενέρ Ερουιγκούρ, ο αρχηγός Αεροπορίας Ιμπραχίμ Φιρτίνα και ο αρχηγός Πολεμικού Ναυτικού Οζντέν Ορνέκ. Ο τότε αρχηγός του τουρκικού Στρατού Χιλμί Οζκιόκ ήταν εναντίον, ενώ η στάση του νυν αρχηγού Στρατού Γιασάρ Μπουγιούκανιτ και του νυν αρχηγού Χερσαίων Δυνάμεων Ιλκέρ Μπασμπούγ δεν ήταν καθαρή. Με βάση το ημερολόγιο το πρώτο πραξικόπημα σχεδιαζόταν για τις 9 Απριλίου, πριν από το δημοψήφισμα για το σχέδιο Ανάν στην Κύπρο.
Οι τέσσερις στρατηγοί θεωρούσαν ότι με την αποδοχή του σχεδίου Ανάν η κυβέρνηση του Κόμματος Δικαιοσύνης και Ανάπτυξης (ΑΚΡ) ξεπουλούσε την Κύπρο. Μάλιστα ο αρχηγός της Χωροφυλακής είχε παρουσιάσει σε συνάντηση των τεσσάρων ηχογραφημένες καταγραφές στελεχών της κυβέρνησης με τις απόψεις τους για το Κυπριακό. «Στο τέλος της παρουσίασης ο αρχηγός Αεροπορίας και ο αρχηγός Χωροφυλακής άρχισαν να πιέζουν για να γίνει η επανάσταση στις 10 Μαρτίου (2004)», αναφέρεται στο ημερολόγιο που δημοσιεύεται στο τουρκικό περιοδικό. Ωστόσο ο αρχηγός Χερσαίων Δυνάμεων τους εμπόδισε.
Ο δε Οζντέν Ορνέκ, που φέρεται να έγραψε το ημερολόγιο, πίστευε ότι το πραξικόπημα δεν έπρεπε να γίνει πριν από τον Δεκέμβριο του 2004 που η Ε.Ε. θα έδινε την απάντησή της για την έναρξη ενταξιακών διαπραγματεύσεων στην κυβέρνηση. Πίστευε ότι τότε θα μπορούσαν να στριμώξουν το ΑΚΡ και να έχουν τη στήριξη του λαού. Τελικά στις 5 Φεβρουαρίου του 2004 οι τέσσερις στρατηγοί αποφάσισαν το πραξικόπημα με τον κωδικό «Σαρίκιζ», που σημαίνει «Ξανθιά Κοπέλα», να γίνει στις 9 Απριλίου, πριν από το δημοψήφισμα στην Κύπρο, αν και δεν έγινε ούτε και τότε.
Σύμφωνα με τον φερόμενο συγγραφέα του ημερολογίου, όταν εισηγήθηκαν στον Χιλμί Οζκιόκ την επιβολή καθεστώτος έκτακτης ανάγκης «για να προστατεύσουν το Σύνταγμα από την κυβέρνηση Ερντογάν», ο τότε αρχηγός του Στρατού τους απάντησε ότι «αυτό δεν μπορεί να γίνει». Τότε του εισηγήθηκαν να βρουν άλλους τρόπους όπως είναι η δημιουργία μιας εναλλακτικής δύναμης που θα αντικαταστήσει την κυβέρνηση. Ο Οζκιόκ δεν δέχτηκε ούτε αυτή την πρόταση, αναφέρεται στο ημερολόγιο που δημοσιεύει το περιοδικό «Νοκτά».
Οι δεύτεροι σχεδιασμοί για πραξικόπημα έγιναν από τον αρχηγό της Χωροφυλακής μετά το δημοψήφισμα στην Κύπρο. Το σχεδιαζόμενο πραξικόπημα αναφερόταν με τον κωδικό «Αϊσιγί» που θα πει «Σεληνόφως». Στο ημερολόγιο γίνεται αναφορά γι' αυτό το πραξικόπημα στις 14 Οκτωβρίου του 2004. Ο φερόμενος συγγραφέας του ημερολογίου δεν γνωρίζει λεπτομέρειες, ούτε για το πότε θα εκδηλωνόταν αλλά ούτε και για το ποιος θα ήταν πρόεδρος της νέας κυβέρνησης. Τις πληροφορίες τις συνέλεξε από τον αρχηγό των Χερσαίων Δυνάμεων, χωρίς ο ίδιος να είναι μέρος του σχεδίου. Δεν υπάρχουν στοιχεία γιατί τελικά δεν εκδηλώθηκε ούτε και αυτό το πραξικόπημα. Πάντως πολιτικοί αναλυτές εκτιμούν ότι δεν αποκλείεται να πρόκειται για ανύπαρκτο ημερολόγιο που κατασκευάστηκε για να εξυπηρετήσει προεκλογικούς σκοπούς. Άλλωστε διερωτώνται αν είναι σύμπτωση που και οι τέσσερις στρατηγοί οι οποίοι εμπλέκονται είναι σήμερα απόστρατοι. Διερωτώνται ακόμη αν είναι λογικό το επιχείρημα που αναφέρεται στο ημερολόγιο ότι τόσο ο Μπουγιούκανιτ όσο και ο Μπασμπούγ δεν «ξεκαθάρισαν τη στάση τους» απέναντι στο σχεδιαζόμενο πραξικόπημα επειδή επιδίωκαν και οι δύο να γίνουν αρχηγοί του Στρατού.

Μπουγιούκανιτ κατά Σχεδίου Ανάν

«Το σχέδιο Ανάν δεν ήταν δίκαιη και μόνιμη λύση για το Κυπριακό», σύμφωνα με τον αρχηγό των τουρκικών ενόπλων δυνάμεων, στρατηγό Γιασάρ Μπουγιούκανιτ, ο οποίος μάλιστα αναφερόμενος σε θέματα ασφάλειας και κοσμικού καθεστώτος, υπογραμμίζει ότι οι ένοπλες δυνάμεις «όταν έλθει η ώρα, είναι υποχρεωμένες να πράξουν το καθήκον τους».
Η ομιλία που είχε κάνει στις 16 Μαρτίου στην Πολεμική Ακαδημία ο στρατηγός Μπουγιούκανιτ, ήταν εδώ και μέρες, μυστήριο. Χθες, η τουρκική εφημερίδα «Ραντικάλ» αποκάλυψε το περιεχόμενο της ομιλίας αυτής.Επεξηγώντας την άποψή του περί σχεδίου Ανάν, ο Μπουγιούκανιτ υπογραμμίζει ότι «το σχέδιο περιείχε ειδικές ρυθμίσεις υπό τη μορφή αποκλίσεων που ικανοποιούσαν αμφότερες τις πλευρές, αλλά οι ρυθμίσεις αυτές δεν είχαν χαρακτήρα μόνιμο».«Εάν είχε υλοποιηθεί το σχέδιο», συνεχίζει ο στρατηγός, «οποιοσδήποτε Ελληνοκύπριος θα μπορούσε να προσφύγει στα ευρωπαϊκά δικαστήρια και θα μπορούσαν σε σύντομο χρονικό διάστημα, να πάψουν να ισχύουν οι αποκλίσεις αυτές. Στην περίπτωση αυτή, οι Τουρκοκύπριοι θα έχαναν τα δικαιώματα, τα οποία θα πίστευαν ότι έχουν κερδίσει. Το σχέδιο αυτό δεν ήταν μόνιμο, αλλά δεν ήταν και δίκαιο, επειδή θα χάνονταν όλα τα δικαιώματα». Ο Τούρκος στρατηγός αναφέρεται επίσης και σε εσωτερικά ζητήματα. «Στη βάση της ασφάλειας της Τουρκίας», λέει, «είναι καθήκον μας να διατυπώνουμε τις ανησυχίες και τις απόψεις μας σε θέματα, όπως η τρομοκρατία του ΡΚΚ, το ενιαίο της Τουρκίας και η υπεράσπιση των βασικών χαρακτηριστικών του κράτους μας». Με αυτό το τελευταίο υπονοείται πάντα στην Τουρκία το κοσμικό καθεστώς. Ιδιαίτερα σημαντική είναι η αναφορά του στρατηγού, ότι «οι τουρκικές ένοπλες δυνάμεις δεν είναι στρατιώτες καπίκουλου (σ.σ.: πρόκειται για τη στρατιωτική δύναμη που επί Οθωμανικής Αυτοκρατορίας υπαγόταν άμεσα στον σουλτάνο). Οι ένοπλες δυνάμεις είναι ένας συνταγματικός θεσμός και όταν έλθει η ώρα, είναι υποχρεωμένες να πράξουν το καθήκον τους».

Νέα πυραυλάκατος για το Πολεμικό Ναυτικό

Εγκρίθηκε από το υπουργείο Εθνικής Aμυνας και συγκεκριμένα τη Γενική Διεύθυνση Αμυντικών Εξοπλισμών και Επενδύσεων (ΓΔΑΕΕ), η κατασκευή νέου περιπολικού κατευθυνομένων βλημάτων (ΤΠΚ) για το Πολεμικό Ναυτικό. Συγκεκριμένα εγκρίθηκε η άσκηση του δικαιώματος προαίρεσης (option) ώστε οι Ναυπηγικές και Βιομηχανικές Επιχειρήσεις Ελευσίνας να κατασκευάσουν μία ΤΠΚ κλάσης ΡΟΥΣΣΕΝ τύπου Super Vita με την επιφύλαξη άσκησης δικαιώματος προαίρεσης για επιπλέον άλλη μία. Η διαδικασία έγινε με τροποποίηση της αρχικής σύμβασης για κατασκευή τριών ΤΠΚ τύπου Super Vita για κάλυψη των αναγκών του Πολεμικού Ναυτικού. Η κοινοποίηση της νέας ναυπήγησης έγινε με ανακοίνωση τύπου των ναυπηγείων Νεώριον Σύρου. Αυτή τη στιγμή το Πολεμικό Ναυτικό έχει 3 ΤΠΚ τύπου Super Vita σε υπηρεσία.

Παραλήφθηκε το πρώτο ελληνικό Mirage 2000-5 Mk.2

Επιτροπή αξιωματικών της Πολεμικής Αεροπορίας, παρέλαβε τελικά στα μέσα του τρέχοντα μήνα το πρώτο από τα 15 νέας κατασκευής μαχητικά αεροσκάφη Mirage 2000-5 Mk.2 που έχουν παραγγελθεί από τον Αύγουστο του 2000.
Πρόκειται για το διθέσιο αεροσκάφος «505», το πρώτο ελληνικό Mirage 2000-5 Μk.2 που κατασκευάστηκε. Η παραλαβή έγινε στο κέντρο δοκιμών της κατασκευάστριας εταιρείας στο Ιstres στη νότια Γαλλία. Τον ερχόμενο Απρίλιο η επιτροπή της Πολεμικής Αεροπορίας θα παραλάβει άλλα δύο διθέσια αεροπλάνα και το ίδιο θα κάνει και το Μάιο, ενώ από τον Ιούνιο του 2007 μέχρι και το Νοέμβριο, θα παραδίδονται ανά δύο κάθε μήνα τα μονοθέσια νέας κατασκευής Mirage 2000-5 Mk.2. Σημειώνεται ότι ακόμη δεν έχει διευκρινιστεί πότε θα γίνει η παραλαβή των πρώτων πέντε αναβαθμισμένων στην ΕΑΒ Mirage 2000-5 Mk. 2, που προέρχονται από ισάριθμα παλαιότερα αεροσκάφη Mirage 2000EGM, και τα οποία είναι ήδη έτοιμα. Το πρώτο από τα εναπομείναντα πέντε αεροσκάφη που θα αναβαθμιστούν, θα «μπει» στο υπόστεγο της ΕΑΒ για να υποστεί τις σχετικές εργασίες εντός του Απριλίου.

Τα (ανύπαρκτα;) πυρηνικά του Ιράν

Παρά το γεγονός ότι το Ιράν έχει στοχοποιηθεί από το Ισραήλ και τις Η.Π.Α ως η απόλυτη απειλή για τη παγκόσμια ειρήνη, πολλοί Δυτικοί διπλωμάτες και ειδικοί, παρακολουθώντας από κοντά το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν, δήλωσαν στην εφημερίδα «The Observer» ότι το πρόγραμμά του είναι αρχαϊκό, έτοιμο στην ουσία να καταρρεύσει αφού δεν διαθέτει τα κατάλληλα υλικά και εφόδια για την πραγματοποίησή του. Οι προσπάθειες του Ιράν να παράγει εμπλουτισμένο ουράνιο, το βασικό συστατικό για την κατασκευή πυρηνικών όπλων, βρίσκονται ακόμα σε εμβρυακό στάδιο αφού χρειάζονται πολλά ακόμη χρόνια ώστε να αποκτήσει την απαιτούμενη τεχνολογία. Το πυρηνικό του πρόγραμμα έχει κωλυσιεργήσει από συνεχή τεχνολογικά προβλήματα, από έλλειψη τεχνογνωσίας και πρόσβασης σε ξένες και νεότερες τεχνολογίες ενώ έχει αποτύχει να αφομοιώσει την απαιτούμενη σύνθετη διαδικασία παραγωγής και κατασκευής. Το Ιράν αρνείται ωστόσο να εξελίξει τον πολεμικό του εξοπλισμό, λέγοντας ότι η επιδίωξη του πυρηνικού του προγράμματος αποσκοπεί αποκλειστικά για ενεργειακές ανάγκες. Η αποκάλυψη όμως για την κατάστασή του, ήρθε όταν το Ιράν διεμήνυσε στα Ηνωμένα Έθνη και την Παγκόσμια Επιτροπή Ατομικής Ενέργειας ότι σκοπεύει μέσα στον επόμενο μήνα να τοποθετήσει σε υπόγεια εγκατάσταση στο κέντρο της χώρας, στην πόλη Νατάνζ, νέο εξοπλισμό 3.000 ταχύτατων φυγοκεντριστών. Ο εν λόγω εξοπλισμός υποτίθεται ότι είχε εγκατασταθεί πριν ένα χρόνο και πολλοί είναι οι ειδικοί μηχανικοί που αμφιβάλλουν ότι το Ιράν διαθέτει την κατάλληλη τεχνογνωσία για να το εγκαταστήσει, επομένως και να το χρησιμοποιήσει, λέγοντας ότι το διάγγελμα του Ιράν αποτελεί προπαγανδιστικό επιχείρημα και δεν ανταποκρίνεται στην αλήθεια. Η περιγραφή των προβλημάτων που αντιμετωπίζει το Ιράν, όπως για παράδειγμα η ανικανότητά του να εμπλουτίσει μερικά γραμμάρια ουρανίου με την μέθοδο της φυγοκέντρισης, (για τη κατασκευή μάλιστα δύο πυρηνικών κεφαλών απαιτούνται 50 κιλά ουρανίου) έρχεται σε αντίθεση με την επιχειρηματολογία του Ισραήλ ότι αποτελεί πιθανό μελλοντικό σκοπό του Ιράν.

Ερντογάν: Θα συνεχίσουμε και χωρίς την Ε.Ε.

«Αν έχει κάποια αρνητική άποψη για την Τουρκία η Ε.Ε., ας αποφασίσει, για να συνεχίσουμε κι εμείς τον δρόμο μας», είπε ο Τούρκος πρωθυπουργός, επαναλαμβάνοντας -μάλλον για χιλιοστή φορά- το... διασκεδαστικό πλέον τουρκικό τελεσίγραφο, αλλά και προτάσσοντας την ουσία της υπόθεσης: τη στρατηγική θέση της χώρας του.
Ο Τούρκος πρωθυπουργός επανέλαβε επίσης τη θέση ότι, αν πάνε στραβά τα πράγματα με την Ε.Ε., «η Τουρκία θα βαπτίσει τα κριτήρια της Κοπεγχάγης "κριτήρια Αγκυρας", και θα συνεχίσει». Μιλώντας χθες στην κοινοβουλευτική ομάδα του κυβερνώντος Κόμματος Δικαιοσύνης και Ανάπτυξης, ο Τούρκος πρωθυπουργός έφτασε στο σημείο να υποστηρίξει ότι «η Τουρκία βρίσκεται σε θέση-κλειδί σε όλα τα πολιτικά, θεσμικά και οικονομικά προβλήματα της Ενωσης». Πρόσθεσε μάλιστα ότι «η επίλυση όλων των προβλημάτων θα είναι δυνατή με την ένταξη της Τουρκίας». Ο Ερντογάν αναφέρθηκε και πιο συγκεκριμένα, στα περί στρατηγικής σημασίας της χώρας του, λέγοντας πως ο ίδιος ελπίζει ότι «στα 50 χρόνια της, η Ευρωπαϊκή Ενωση θα αρχίσει να κατανοεί καλύτερα τη στρατηγική σημασία της Τουρκίας», για «να προχωρήσουν οι σχέσεις μας σε πιο υγιές έδαφος». Ο Τούρκος πρωθυπουργός εξέφρασε την άποψη ότι «η Τουρκία, με την ένταξή της, θα προσδώσει περισσότερο πλούτο στην πολυπολιτισμική δομή της Ενωσης και θα της προσφέρει σημαντικό όραμα για τη μείωση των διαπολιτισμικών διαφορών που παρατηρούνται στον κόσμο». Δεν έπρεπε όμως κανείς να κατηγορήσει την Τουρκία -ή μόνο την Τουρκία- για την υποκρισία αυτή, αφού το ίδιο κάνει και η Ε.Ε., προσδοκώντας οφέλη από τη στρατηγική θέση της Τουρκίας και αναπτύσσοντας απλώς φιλολογία για ζητήματα όπως η δημοκρατία και τα ανθρώπινα δικαιώματα.

Σε κίνδυνο η προμήθεια M113A2 και M577A2

«Καμπανάκι» για την προμήθεια μεταχειρισμένων οχημάτων μεταφοράς προσωπικού M113A2 και τεθωρακισμένων οχημάτων σταθμών διοίκησης M577A2 από τα αποθέματα του Γερμανικού στρατού που κινδυνεύει να μην γίνει λόγω αδρανείας της ελληνικής πλευράς.
Η προμήθεια αφορά συνολικά 44 ΤΟΜΠ M113A2 και 37 M577A2 για τα οποία η προσφορά της γερμανικής κυβέρνησης έχει υποβληθεί εδώ και μήνες. Πρόσφατα όμως το Γερμανικό υπουργείο άμυνας απέστειλε επιστολή στο Υπουργείο Εθνικής Άμυνας και συγκεκριμένα στη Γενική Διεύθυνση Αμυντικών Εξοπλισμών και Επενδύσεων (ΓΔΑΕΕ) υπενθυμίζοντας ότι η ισχύς της προσφοράς διαρκεί μέχρι τις 1 Ιουλίου 2007 και παρακαλώντας η ελληνική πλευρά να γνωστοποιήσει αν συνεχίζει να ενδιαφέρεται για τα εν λόγω οχήματα καθώς έχουν εκδηλώσει ενδιαφέρον και άλλες χώρες. Σύμφωνα με καλά πληροφορημένες πηγές του Υπουργείου Εθνικής Άμυνας ακόμη μέχρι και σήμερα η ελληνική πλευρά ούτε καν επιβεβαίωσε τη λήψη των προσφορών για τα εν λόγω οχήματα. Ας σημειωθεί βεβαίως ότι οι προσφορές ζητήθηκαν από την ελληνική πλευρά η οποία μάλιστα με επίσκεψη επιτροπών του ΓΕΣ στη Γερμανία επέλεξε και τα εν λόγω οχήματα! Καθώς όπως φαίνεται το ζήτημα έχει παραπεμφθεί στις καλένδες ο κίνδυνος είναι ορατός να απολεσθούν οχήματα που είναι άμεσα αναγκαία στο ΓΕΣ. Αυτό ισχύει κατά κύριο λόγο για τα M577A2 για τα οποία τα τελευταία χρόνια ο Ελληνικός Στρατός έχει εξαπολύσει κυριολεκτικά «ανθρωποκυνηγητό» σε Ευρώπη και ΗΠΑ ώστε να προμηθευτεί όσον το δυνατόν περισσότερα οχήματα του τύπου, καθώς οι συνολικές ανάγκες για τον εξοπλισμό των μονάδων του ανέρχονται σε περισσότερα από 500 οχήματα! Υπενθυμίζεται ότι το M577A2 μπορεί να χρησιμοποιηθεί ως σταθμός διοίκησης μονάδων και επιτελείων, ως κέντρο διεύθυνσης πυρός (ΚΔΠ), ως σταθμός πρώτων βοηθειών-ΣΑΒ τάγματος ή μοίρας ή επιλαρχίας (ώστε να πάψει να υφίσταται ο αναχρονισμός της ανάπτυξης σε σκηνή).
Ακόμη όμως και στην περίπτωση του «ταπεινού» Μ113Α2 τα 44 οχήματα είναι αναγκαία για τον Ελληνικό Στρατό για τη συμπλήρωση του εξοπλισμού των μονάδων του. Για να γίνουν αντιληπτές οι ανάγκες αναφέρουμε ότι μόνο σε κάθε επιλαρχία μέσων αρμάτων προβλέπονται 14 M113. Σε κάθε περίπτωση λόγω του χαμηλού κόστους των εν λόγω προμηθειών αλλά και της διακρατικής τους φύσης, κρίνεται ως εντελώς αδικαιολόγητη η αδρανής στάση της ελληνικής πλευράς η οποία γενικά φαίνεται να αγνοεί ότι στην παγκόσμια αγορά μεταχειρισμένων αποθεμάτων δεν είμαστε ούτε ο μόνος ούτε ο καλύτερος πελάτης. Μάλιστα παρουσιάζεται και το φαινόμενο ότι αντί να «πιεστεί» όσο το δυνατόν περισσότερο η γερμανική κυβέρνηση, με επίκληση των πολύ μεγάλων συμβολαίων που έχουν ανατεθεί στη γερμανική αμυντική βιομηχανία τα τελευταία χρόνια, για την παραχώρηση όσο το δυνατόν μεγαλυτέρων ποσοτήτων υλικών σε συμβολικές τιμές και προνομιακούς όρους να επιδεικνύεται στάση αδράνειας και γραφειοκρατικής ακαμψίας ιδιαίτερα από την πλευρά της ΓΔΑΕΕ ακόμη και στην υλοποίηση υπαρχόντων προγραμμάτων.

Βόμβες καταστροφικότερες από αυτή της Χιροσίμας για 40 χρόνια στην Ελλάδα

ΑΠΟΚΑΛΥΨΗ ΑΠΟ ΤΑ "ΝΕΑ" (27/03/2007):

Για 40 χρόνια η Ελλάδα φιλοξενούσε ατομικές βόμβες σε διάφορες περιοχές της χώρας. Επισήμως καμία ελληνική κυβέρνηση δεν παραδέχθηκε ότι τα όπλα αυτά υπήρξαν ποτέ.
Επτασφράγιστο μυστικό παραμένει η απομάκρυνση των τελευταίων 20 ατομικών βόμβων από τη βάση του Αράξου την άνοιξη του 2001, αλλά και ότι η συγκεκριμένη βάση παραμένει ακόμη και σήμερα υπηρεσιακά ενεργή για να δεχθεί ανά πάσα στιγμή πυρηνικά όπλα. Πριν από λίγες ημέρες μάλιστα ξαναεμφανίσθηκε στην περιοχή - πρώτη φορά από το 2001 - κλιμάκιο των αμερικανικών Ενοπλων Δυνάμεων.
Οι πρώτες ατομικές βόμβες εγκαταστάθηκαν στη βάση του Αράξου στις 14 Ιουλίου 1962. Τέλη του 1959, είχε προηγηθεί η υπογραφή μυστικής συμφωνίας μεταξύ Ελλάδος και Ηνωμένων Πολιτειών με τον κωδικό «Προβιά», για την εγκατάσταση πυρηνικών όπλων στη χώρα στο πλαίσιο της πολιτικής του Ψυχρού Πολέμου. Η συμφωνία προέβλεπε την εγκατάσταση αερομεταφερόμενων ατομικών βομβών που θα μπορούσαν να πλήξουν χώρες του υπαρκτού σοσιαλισμού, αλλά και πυρηνικών βλημάτων σε στρατόπεδα κυρίως της Βόρειας Ελλάδας με στόχο τη Βουλγαρία, τη Γιουγκοσλαβία και την Αλβανία.
Τα βλήματα πυροβολικού των 8 ιντσών με πυρηνική γόμωση αρχικά μεταφέρθηκαν στη βάση της Ελευσίνας και στη συνέχεια σε στρατόπεδα στο Κιλκίς, τα Γιαννιτσά και τη Δράμα. Το 1984 με τη συμφωνία απομάκρυνσης των βάσεων, τα τελευταία πυρηνικά βλήματα μεταφέρθηκαν από τη βάση της Ελευσίνας στο Κορωπί και στη συνέχεια επιστράφηκαν στους Αμερικανούς.
Στη βάση του Αράξου που βρίσκεται 25 χιλιόμετρα δυτικά της Πάτρας αποθηκεύθηκαν εξ αρχής αερομεταφερόμενες πυρηνικές βόμβες, τις οποίες μπορούσαν να μεταφέρουν τα αεροσκάφη Α-7 Corsair. Στη βάση φιλοξενείται η 116η Πτέρυγα Μάχης, η οποία αποτελείται από την 335η μοίρα με την ονομασία «Όλυμπος» και την 336η μοίρα με την ονομασία «Τίγρεις». Το 1974 μεταφέρθηκαν στον Άραξο οι ατομικές βόμβες τύπου Β-61, ως κίνηση καλής θελήσεως της αμερικανικής κυβέρνησης που απέσυρε από τη χώρα τους πυραύλους Nike Hercules με αφορμή την ελληνοτουρκική ένταση. Ανάλογα με τον τύπο της, κάθε βόμβα Β-61 μπορούσε να είναι ακόμη και 15 φορές καταστροφικότερη από τη βόμβα που έπεσε στην Χιροσίμα!
Από την αρχή της μεταφοράς των ατομικών βομβών, στη βάση υπηρετούσαν και Αμερικανοί στρατιωτικοί μαζί με τους Έλληνες συνεργάτες τους. Όπως μάλιστα αποκαλύπτει στα «ΝΕΑ» αξιωματικός της Αεροπορίας που υπηρέτησε στον Άραξο, «οι Αμερικανοί είχαν πρόσβαση σε όλα τα τμήματα της βάσης, ενώ υπήρχαν και τμήματα στα οποία είχαν πρόσβαση μόνο αυτοί». Τον Δεκέμβριο 1995 το προσωπικό στη βάση του Αράξου που απαρτιζόταν από Έλληνες και Αμερικανούς στρατιωτικούς έλαβε την ανώτερη τιμητική διάκριση για το επίπεδο επιχειρησιακής ετοιμότητάς του και σήμερα υπάγεται επιχειρησιακά στην 31η Πτέρυγα Μάχης, που εδρεύει στη βάση του Αβιάνο στην Ιταλία.

Πώς απομακρύνθηκαν όλα τα πυρηνικά
Η ΑΝΤΙΣΤΡΟΦΗ μέτρηση για τις ατομικές βόμβες του Αράξου ξεκίνησε το 1999, όπως αποκαλύπτει ο πρώην υπουργός Εθνικής Άμυνας Άκης Τσοχατζόπουλος που χειρίστηκε την υπόθεση της απομάκρυνσής τους. «Μας ζητήθηκε το 1999 από τις ΗΠΑ - στο πλαίσιο του ΝΑΤΟ - να προμηθευτούμε εν όψει της σχεδιαζόμενης αγοράς νέου μαχητικού αεροσκάφους και αεροσκάφη μεταφοράς πυρηνικών βομβών. Και αυτό γιατί τα Α-7, που μέχρι τότε μετέφεραν αυτές τις βόμβες, είχαν πλέον αποσυρθεί. Οι Αμερικανοί μάς πρότειναν να μας δώσουν είκοσι F-104, παράλληλα με τα F-16 που θέλαμε τότε να προμηθευτούμε».
«Απάντησα ότι δεν έχουμε καμία υποχρέωση να αποκαταστήσουμε την ικανότητα μεταφοράς πυρηνικών όπλων, αφού τελικά η Ελλάδα είχε εκπληρώσει την υποχρέωση να διαθέτει μέσα μεταφοράς τέτοιων όπλων», αποκαλύπτει στα «ΝΕΑ» ο πρώην υπουργός Άμυνας.
Το βασικό επιχείρημα της ελληνικής πλευράς τότε ήταν ότι η Ελλάδα ήθελε να προωθήσει πολιτική περιφερειακής ειρήνης, ασφάλειας, σταθερότητας και συνεργασίας για όλους τους λαούς της περιοχής. «Είναι μια στρατηγική που προτείναμε, και πετύχαμε τότε να υποστηριχθεί και από τις ΗΠΑ και από το ΝΑΤΟ ώστε η Ελλάδα να λειτουργήσει ως δύναμη ειρήνης, ασφάλειας και συνεργασίας για όλη την περιοχή της Ανατολικής Μεσογείου, των Βαλκανίων, του Καυκάσου και της Μέσης Ανατολής», συμπληρώνει.
Στις 20 Ιουνίου 2001 επισήμως σταμάτησε η λειτουργία της ελληνοαμερικανικής μονάδας στον Άραξο. Οι βόμβες μεταφέρθηκαν με κάθε μυστικότητα στην ιταλική βάση του Αβιάνο και από εκεί στη βάση Ραμστάιν της Γερμανίας.
Από την ελληνική κυβέρνηση αλλά και το ΝΑΤΟ τηρήθηκε απόλυτη σιωπή. Το γιατί το αποκαλύπτει ο κ. Τσοχατζόπουλος: «Δεν μπορούσες να επιβεβαιώσεις επίσημα ότι αυτά τα όπλα έφυγαν, αφού δεν είχε βεβαιώσει κανείς ποτέ ότι ήρθαν. Η επίσημη θέση ήταν ότι δεν υπάρχουν πυρηνικά όπλα στην Ελλάδα».

«Νέα εμφάνιση των Αμερικανών στη βάση, 6 χρόνια μετά»
ΟΙ ΑΤΟΜΙΚΕΣ βόμβες μπορεί να έφυγαν, όμως η βάση στον Άραξο παραμένει υπηρεσιακά ενεργή. Το 1996 η εταιρεία Bechtel National Inc. από το Σαν Φρανσίσκο ανέλαβε με εργολαβία 11,6 εκατομμυρίων δολαρίων να κατασκευάσει 6 ειδικά υπόστεγα για την αποθήκευση πυρηνικών βομβών στον Άραξο, ενώ όπως αποκαλύπτουν κάτοικοι της περιοχής «τις τελευταίες 15 ημέρες εμφανίσθηκε στην περιοχή αμερικανικό κλιμάκιο. Το πρώτο από το 2001».
Για τους κατοίκους του Αράξου, η ύπαρξη των ατομικών βομβών ήταν κάτι που υποψιάζονταν, χωρίς όμως ποτέ να έχουν ενημερωθεί επισήμως. «Ακούγαμε αλλά δεν ήμασταν σίγουροι. Βλέπαμε τις καλλιέργειες πατάτας να παθαίνουν ανεξήγητες ζημιές, ζώα να γεννιούνται παραμορφωμένα, αλλά δεν ξέραμε το γιατί», λένε. Η περιοχή, όμως, γλίτωσε από πυρηνικό ολοκαύτωμα πραγματικά από τύχη στις 9 Δεκεμβρίου 1999. Τότε, ένα Α-7 Corsair συνετρίβη μόλις 2 λεπτά ύστερα από την απογείωσή του και έπεσε σε απόσταση αναπνοής από τον χώρο φύλαξης των πυρηνικών βομβών.

H ανατομία του τουρκικού λόμπυ στις ΗΠΑ

Του ΜΙΧΑΗΛ ΣΤΥΛΙΑΝΟΥ

Αυτή τη συγκαλυπτόμενη, στις ΗΠΑ και διεθνώς, σκοτεινή πλευρά της Τουρκίας αποκαλύπτει, με επίσημα στοιχεία και μαρτυρίες, το πρώτο μέρος της έρευνας της Σίμπελ Έντμοντς (πολιτικού επιστήμονα, γλωσσολόγου και τέως πράκτορα του Εφ Μπι Άι) που δημοσίευσε το «ΠΑΡΟΝ» της περασμένης Κυριακής.
Στο δεύτερο μέρος που ακολουθεί, η κ. Έντμοντς προβαίνει στην ανατομία του χρυσοφόρου πολύποδα πρακτόρων επιρροής στην Ουάσινγκτον που φροντίζει για τη συγκάλυψη αυτής της όψης της Τουρκίας, εμποδίζει τις αμερικανικές διωκτικές υπηρεσίες να λειτουργήσουν σε βάρος της και της εξασφαλίζει πακτωλό οικονομικής και στρατιωτικής βοήθειας (προς όφελος των πολεμικών βιομηχανιών, αλλά σε βάρος των αμερικανών φορολογουμένων) και διεθνή πολιτική στήριξη στα σχέδιά της. Διαβάζοντας ποια πρόσωπα και ποιες δυνάμεις εντάσσονται σ' αυτόν τον μηχανισμό που προστατεύει και υπηρετεί τα συμφέροντα της Τουρκίας, κατάπληκτος ο έλληνας αναγνώστης δεν μπορεί παρά να αναλογισθεί πόσο επιεικώς αιθεροβάμονες είναι οι εισηγητές της πολιτικής του καλού παιδιού και του «ιδεολογικού εταίρου» των ΗΠΑ, ως επιβεβλημένης για την προστασία του εθνικού συμφέροντος.

Το Αμερικανοτουρκικό Συμβούλιο

Όσοι γνωρίζουν τη δράση αυτoύ του συνδέσμου τον χαρακτηρίζουν «Μίνι ΑΙPAC» (τα αρχικά της Αμερικανοϊσραηλινής Επιτροπής Δημοσίων Υποθέσεων), γιατί συγκροτήθηκε κατά το πρότυπο αυτής της επιτροπής και με τη βοήθειά της άπλωσε τα πλοκάμια του μέχρι τις υψηλότερες βαθμίδες της αμερικανικής εξουσίας, ανεξαρτήτως κόμματος.(Το AIPAC είναι η κορυφαία οργάνωση του ισραηλινού λόμπι). Στην ετήσια «διάσκεψη για την πολιτική», που πραγματοποίησε την περασμένη βδομάδα στην Ουάσινγκτον, μεταξύ των ομιλητών ήταν ο αντιπρόεδρος Τσένι (αποθεώθηκε), η Χίλαρι Κλίντον (είναι υπέρ της «δραστικής» αντιμετώπισης του Ιράν), ο επίσης δημοκρατικός -μαύρος- συνυποψήφιός της Ομπάμα, η δημοκρατική πρόεδρος της Βουλής Νάνσι Πελόζι, σχεδόν όλοι οι γερουσιαστές, οι μισοί βουλευτές και υψηλοί αξιωματούχοι του Λευκού Οίκου, του Στέιτ Ντιπάρτμεντ και του Συμβουλίου Ασφαλείας και 6.000 εκπρόσωποι. Όλοι διακήρυξαν την αποφασιστική υποστήριξή τους στο Ισραήλ. Πραγματοποιήθηκαν 500 εργαστήρια εκπαίδευσης σε μεθόδους επηρεασμού των κοινοβουλευτικών εκπροσώπων και του Τύπου.Ενώ το Αμερικανοτουρκικό Συμβούλιο (ΑΤΣ) έχει το όνομα και το καταστατικό ένωσης πολιτών, στην πραγματικότητα (γράφει η Έντμοντς) συναποτελείται από την αμερικανική κυβέρνηση, από λομπίστες, από ξένους πράκτορες και από το Στρατιωτικό-Βιομηχανικό Σύμπλεγμα.Πρόεδρος του διοικητικού συμβουλίου του ΑΤΣ είναι ο κ. Μπρεντ Σκόουκροφτ, στρατηγός ε.α. και σύμβουλος ασφαλείας των Προέδρων Φορντ και Μπους του πρεσβύτερου. Εκτελεστικός αντιπρόεδρος είναι ο κ. Τζορτζ Πέρλμαν, στέλεχος της βιομηχανίας πολεμικών αεροπλάνων Λόκχιντ Μάρτιν. Μεταξύ άλλων μελών του ΔΣ του ΑΤΣ είναι ο σύμβουλος Ασφαλείας του Προέδρου Κλίντον κ. Σάντι Μπέργκερ, ο στρατηγός ε.α. Τζόζεφ Ράλστον, ο κ. Άλαν Κόλγκροουβ, της πολεμικής βιομηχανίας Νόρθροπ Γκρούμαν, ο κ. Φράνκ Καρλούτσι, τέως αναπληρωτής υπουργός Αμύνης και τώρα στέλεχος της εταιρείας Καρλάιλ, η κ. Κριστίν Βικ του Ομίλου Κοέν (δημοσίων σχέσεων και επιρροής) και προηγουμένως της ομοειδούς επιχείρησης «Κίσινγκερ και συνεργάτες». Επίσης ο δημοκρατικός βουλευτής Ρόμπερτ Βέξλερ, πολλοί άλλοι τέως κυβερνητικοί αξιωματούχοι, βουλευτές και στρατιωτικοί.Στα μέλη-χορηγούς (χρηματοδότες) του Αμερικανοτουρκικού Συμβουλίου περιλαμβάνονται γνωστά στελέχη του Στρατιωτικοβιομηχανικού Συμπλέγματος: Εκπρόσωποι των βιομηχανιών Λόκχιντ Μάρτιν, Μπόινγκ, Νόρθορπ Γκρούμαν κ.ά. Επίσης κορυφαίες επιχειρήσεις δημοσίων σχέσεων και επιρροής στην Ουάσινγκτον, όπως ο Όμιλος Κοέν (τέως υπουργός Αμύνης), ο Όμιλος Λίβιγκστον (τέως πρόεδρος της Βουλής) και ο Διεθνής Όμιλος Ουάσινγκτον.Συμμετέχουν επίσης στο ΑΤΣ πολλές τουρκικές εταιρείες, με κλάδους και επιχειρήσεις στη Λιβύη, στο Ντουμπάι, στο Αζερμπαϊτζάν, στο Τατζικιστάν, στο Κιργκιστάν και στο Τουρκμενιστάν. Ενώ ως επίσημη δραστηριότητά τους δηλώνουν «κατασκευές», «πώληση ακινήτων», «βιομηχανία», ή «τουρισμός», είναι γνωστό ότι η κύρια επίδοσή τους σχετίζεται με το διεθνές λαθρεμπόριο όπλων και την επεξεργασία και τη διακίνηση ναρκωτικών. Εντούτοις, αυτές οι εταιρείες έχουν επιδοτηθεί από την αμερικανική κυβέρνηση, με έγκριση του Κογκρέσου, με εκατοντάδες εκατομμύρια δολάρια, υπό τη μορφή διαφόρων «αμερικανικών προγραμμάτων ανάπτυξης της Κεντρικής Ασίας» και «ανοικοδόμησης του Αφγανιστάν και του Ιράκ».

Η πολιτική διαπλοκή
Το 1989 η αμερικανική οικονομική βοήθεια στη Τουρκία ήταν 563.500.000 δολάρια. Σύμφωνα με έκθεση αρμόδιου οργανισμού, το 1991 η αμερικανική βοήθεια προς την Τουρκία ήταν 800.000.000 δολάρια. Εξαιρετική απόδοση για τα 3,8 εκατομμύρια δολάρια που είχε επενδύσει η Τουρκία σε επιχειρήσεις δημοσίων σχέσεων και επιρροής (λομπίστες) στην Ουάσινγκτον. Την εποχή εκείνη μια τέτοια επιχείρηση, καταγεγραμμένη ως ατζέντης της Τουρκίας, ήταν των κ. Ντάγκλας Φέιθ (μέχρι πρότινος υφυπουργός Αμύνης υπό τον Ράμσφελντ) και Ρίτσαρντ Πέρλ (πρώην υφυπουργός Αμύνης και μέχρι προ έτους σύμβουλος του Ράμσφελντ). Η εταιρεία τους εισέπραξε από την Τουρκία ένα εκατομμύριο δολάρια για την εξασφάλιση των παραπάνω κυβερνητικών αποφάσεων. Το 2003 η Τουρκία έλαβε ένα πακέτο αμερικανικής βοήθειας ενός δισεκατομμυρίου δολαρίων. Την εποχή εκείνη ήταν πελάτης των εταιρειών δημοσίων σχέσεων και επιρροής Όμιλος Λίβιγκστον (τέως προέδρου της Βουλής) και Σόλαρζ και Σία (του άλλοτε ισχυρού βουλευτή Σόλαρζ). Από το 2000 ως το 2004 η Τουρκία κατέβαλε στον Όμιλο Λίβινγκστον 9.000.000 δολάρια για τις υπηρεσίες του.

Σε τι συνίστανται αυτές οι υπηρεσίες των επιχειρήσεων λόμπιγκ είναι γνωστό.Τέως (και μέλλοντες) υπουργοί, κομματάρχες, απόστρατοι στρατιωτικοί στη υπηρεσία βιομηχανιών όπλων, μέλη ισόβια της κατεστημένης διαπλοκής, ενοικιάζουν το δίκτυο σχέσεων που διαθέτουν στην κυβέρνηση, στη γραφειοκρατία και στο Κογκρέσο και -με ποικιλία μέσων και «επιχειρημάτων»- εξασφαλίζουν αποφάσεις και πολιτικές κατά την παραγγελία του πελάτη τους.

Το στρατιωτικοβιομηχανικό σύμπλεγμα

Από το 1992 ως το 1996 η Τουρκία ήταν ο δεύτερος εισαγωγέας αμερικανικών όπλων, αξίας μεγαλύτερης των 7 δισ. δολαρίων. Είναι ο τρίτος παραλήπτης αμερικανικής στρατιωτικής βοήθειας, μετά το Ισραήλ και την Αίγυπτο.Μεταξύ 1994 και 2003 έλαβε βοήθεια σε όπλα και υπηρεσίες αξίας σχεδόν 7 δισεκατομμυρίων δολαρίων. Το μέγιστο μέρος των χορηγούμενων στην Τουρκία εξοπλισμών χρηματοδοτείται από τον αμερικανό φορολογούμενο όπως διακρίβωσαν το Ινστιτούτο Διεθνούς Πολιτικής και η Ομοσπονδία Αμερικανών Επιστημόνων. Από τα 10,5 δισ. δολάρια αμερικανικών όπλων που παραδόθηκαν στην Τουρκία από το 1984, τα 8 δισ. δολάρια προέρχονταν από δωρεές και επιδοτημένα δάνεια της αμερικανικής κυβέρνησης. Πολλές από τις μεγαλύτερες συμφωνίες, όπως η πώληση 240 αεροπλάνων F-16 από τη Λόκχιντ Μάρτιν και 1.698 τεθωρακισμένων οχημάτων από την εταιρεία FMC, περιέχουν όρους συμπαραγωγής και αντισταθμισμάτων που μεταφέρουν επενδύσεις, θέσεις εργασίας και παραγωγή στην Τουρκία. Για παράδειγμα, το εργοστάσιο συναρμολόγησης των F-16 στην Άγκυρα απασχολεί 2.000 εργάτες, αμειβόμενους σχεδόν εξ ολοκλήρου με αμερικανικό χρήμα.Με άλλα λόγια, η αμερικανική κυβέρνηση (στην πραγματικότητα οι φορολογούμενοι) όχι μόνο επιδοτεί τα 8 στα 10 δισ. τουρκικών αγορών όπλων, αλλά επιπλέον εξάγει στην Τουρκία μέρος της παραγωγής και τις θέσεις εργασίας. Παράλληλα εξάγει την αμερικανική τεχνολογία σε μια χώρα που κατέχει υψηλή θέση στο διεθνές λαθρεμπόριο ναρκωτικών και όπλων μαζικής καταστροφής και στη χρηματοδότηση της τρομοκρατίας, ενώ ορισμένες πολεμικές βιομηχανίες και προαγωγοί μεσολαβητές -οι λομπίστες- γίνονται πλουσιότεροι.

Η περίπτωση του Ομίλου Κοέν

Όπως πολλοί άλλοι διακεκριμένοι πολιτικοί, ο πρώην υπουργός Αμύνης (επί Κλίντον) Ουίλιαμ Κοέν, μπήκε στις επιχειρήσεις «συμβούλων και λόμπιγκ» και ίδρυσε τη δική του εταιρεία στην Ουάσινγκτον. Ο Όμιλος Κοέν δουλεύει για τις μεγαλύτερες βιομηχανίες οπλικών συστημάτων -όπως η Λόκχιντ Μάρτιν- και για για πολλούς ξένους εργοδότες. Από την άλλη, ο Όμιλος Κοέν είναι ένα από τα κυριότερα και πιο δραστήρια μέλη του Αμερικανοτουρκικού Συμβουλίου (ΑΤΣ).Η Λόκχιντ Μάρτιν, πελάτης του Κοέν, μετέχει στο διοικητικό συμβούλιο του ΑΤΣ και είναι επιπλέον μέλος-χορηγός, δηλαδή χρηματοδότης του…Ο Όμιλος Κοέν καυχάται στην ιστοσελίδα του ότι τα στελέχη του «έχουν συνολική πείρα 150 χρόνων στο Κογκρέσο, στο υπουργείο Αμύνης, στο Στέιτ Ντιπάρτμεντ, στον Λευκό Οίκο και στις κυβερνήσεις των Πολιτειών», ότι «έχουν αναπτύξει εκτεταμένη γνώση και σχέσεις με κορυφαίους διεθνώς πολιτικούς και οικονομικούς ηγέτες και επιχειρηματίες» και ότι «διαθέτουν ανεκτίμητη πείρα με πρόσωπα και θεσμούς που επιδρούν στην επιτυχία των πελατών μας στο εξωτερικό». Ποιος συνόδευε τον Πρόεδρο Μπους τον Απρίλιο στο ταξίδι του στην Ινδία και το Πακιστάν; Μα ο κ. Ουίλιαμ Κοέν, τέως υπουργός Αμύνης του Κλίντον, ιδρυτής και κύριος μέτοχος του ομώνυμου ομίλου. Στον οποίο από το 2003 απασχολείται και η κ. Κριστίν Βικ, προηγουμένως συνεργάτις του ομοειδούς ομίλου «Κίσινγκερ και Σία». Ποιοι περιστοιχίζουν τον κ. Κοέν επικεφαλής του ομίλου του; Μα δύο πολλοί γνωστοί στην Ελλάδα, ο τέως υφυπουργός των Εξωτερικών κ. Μάρκ Γκρόσμαν και ο πτέραρχος, τώρα εν αποστρατεία (;) Τζόζεφ Ράλστον.

Το αμαρτωλό δίχτυ της διαπλοκής

Ο πτέραρχος Ράλστον είναι ένας από τους αντιπροέδρους του Ομίλου Κοέν.Είναι επίσης μέλος του ΔΣ της Λόκχιντ Μάρτιν (F 16), που πληρώνει τον Όμιλο Κοέν για τις υπηρεσίες του με 500.000 δολάρια τον χρόνο. Είναι επίσης -ο πτέραρχος Ράλστον πάντοτε-και μέλος του Συμβουλευτικού Οργάνου του Αμερικανοτουρκικού Συμβουλίου και εξέχων υποστηρικτής της Τουρκίας. Ο πτέραρχος Ράλστον διετέλεσε αρχηγός του ΝΑΤΟ και τερμάτισε την καριέρα του ως αρχηγός του αμερικανικού ΓΕΕΘΑ. Στη συνέχεια προσελήφθη από τη Λόκχιντ και τον Όμιλο Κοέν και προσέτρεξε σε βοήθεια της Τουρκίας, ως σύμβουλος του ΑΤΣ. Τον περασμένο Αύγουστο διορίσθηκε από το Στέιτ Ντιπάρτμεντ «ειδικός απεσταλμένος στην Τουρκία» για την αντιμετώπιση των Κούρδων ανταρτών (ΠΚΚ). Ο διορισμός του έγινε ενώ η Τουρκία ολοκλήρωνε τη συμφωνία αγοράς 30 νέων F 16 από τη Λόκχιντ Μάρτιν, αξίας 3 δισ. δολαρίων και επρόκειτο να αποφασίσει την αγορά των νέων καταδιωκτικών F-35 JSF, αντί 10 δισ. δολαρίων, από την ίδια εταιρεία, της οποίας ο πτέραρχος Ράλστον είναι μέλος του ΔΣ. Ο ειδικός απεσταλμένος της αμερικανικής κυβέρνησης για την αντιμετώπιση του προβλήματος ΠΚΚ-Βόρειο Ιράκ στη Τουρκία αντιπροσωπεύει έτσι τα εξής αλληλοσυγκρουόμενα (από αμερικανική νομική σκοπιά) συμφέροντα: Του κρατικού λειτουργού, της πωλήτριας βιομηχανίας, του τούρκου αγοραστή και του διαφημιστή-διαμεσολαβητή. Ωστόσο -σημειώνει η Σίμπελ ΄Εντμοντς- κανένα από τα γνωστά αμερικανικά μέσα ενημέρωσης δεν είδαν και δεν κατήγγειλαν αυτό το ασυμβίβαστο των συγκρουόμενων συμφερόντων.

Ο τέως υφυπουργός Εξωτερικών

Ο εβραικής καταγωγής κ. Μάρκ Γκρόσμαν, αντιπρόεδρος του Ομίλου Κοέν, διετέλεσε πρεσβευτής στην Άγκυρα κατά την τριετία 1994-1997 και υφυπουργός των Εξωτερικών επί των πολιτικών υποθέσεων από το 2001 έως το 2005. Ελλαδίτες και κύπριοι υπουργοί, διπλωμάτες και διπλωματικοί συντάκτες διατηρούν πικρή γεύση της πολιτείας του. Ήταν, εξάλλου, ο αρμόδιος υφυπουργός κατά την εκπόνηση του Σχεδίου Ανάν.Μετά την παραίτησή του από το Στέιτ Ντιπάρτμεντ, ο κ. Γκρόσμαν διορίσθηκε σύμβουλος της τουρκικής Ihlas Holding, μιας μεγάλης και ομιχλώδους τουρκικής επιχείρησης που δραστηριοποιείται και σε χώρες της κεντρικής Ασίας. Αναφέρεται ότι ο μισθός του Γκρόσμαν είναι 100.000 δολάρια τον μήνα. Ο τέως υφυπουργός είναι γνωστός για τις στενές σχέσεις του με την Τουρκία και το Ισραήλ και ακόμη με το Πακιστάν.Ως υφυπουργός των Εξωτερικών, τον Μάρτιο του 1992 ήταν ο κύριος ομιλητής στο συνέδριο του Αμερικανοτουρκικού Συμβουλίου. Τον Δεκέμβριο του 1992 επισκέφθηκε την Τουρκία για να εγκρίνει τα 3 δισ. δολάρια βοήθειας στην Τουρκία για τη συμφωνία Συνεργασίας Ιράκ. Τον Δεκέμβριο του 1993 ξανά στην Τουρκία για την έγκριση συμμετοχής της Τουρκίας στην ανοικοδόμηση του Ιράκ.Τον Δεκέμβριο του 1994, ο υφυπουργός των Εξωτερικών, κύριος πάλι ομιλητής στο συνέδριο του ΑΤΣ. Τον Φεβρουάριο του 2005, υφυπουργός και πάλι κύριος ομιλητής στο επίσημο δείπνο του Αμερικανοτουρκικού Συλλόγου (άλλη οργάνωση) στη Νέα Υόρκη και τον ίδιο μήνα σε άλλη οργάνωση του τουρκικού λόμπι στο Σικάγο. Τον Μάρτιο του 2006 (τέως υπουργός πλέον αλλά αντιπρόεδρος του Ομίλου Κοέν και σύμβουλος της τουρκικής Ιχλάς Χόλντιγκ) κύριος ομιλητής στο ετήσιο συνέδριο του ΑΤΣ και τον Ιούνιο σε διάσκεψη για την εξέταση της σπουδαιότητας της Τουρκίας για τις ΗΠΑ και το Ισραήλ.Συνοπτικά ο κ. Γκρόσμαν: Δυο μήνες μετά την παραίτησή του από το Στέιτ Ντιπάρμεντ διορίζεται αντιπρόεδρος του Ομίλου Κοέν. Έξι μήνες αργότερα διορίζεται «ειδικός σύμβουλος» τουρκικής εταιρείας με μισθό, κατά πληροφορίες, 100.000 δολαρίων μηνιαίως. Η Σίμπελ Έντμοντς θέτει το ερώτημα: Λαχείο έπεσαν αυτοί οι διορισμοί στον κ. Γκρόσμαν αμέσως μετά την παραίτησή του; Ή μήπως δούλευε επίμονα και φιλόπονα γι' αυτές όσο υπηρετούσε ως πρεσβευτής στην Άγκυρα και ως υφυπουργός των Εξωτερικών;Στο υποθετικό ερώτημα ποιος τελικά κυβερνά στις ΗΠΑ, διαμορφώνει την πολιτική της και αποφασίζει πού θα διατεθούν τα χρήματα των φορολογουμένων, η Σίμπελ Έντμοντς καταλήγοντας απαντά στον αμερικανικό λαό: «Η ξένη επιρροή, οι λομπίστες, οι υψηλά ιστάμενοι σημερινοί αξιωματούχοι και αυριανοί υποψήφιοι πράκτορες επιρροής και οι πάμπλουτοι εκπρόσωποι του Στρατιωτικοβιομηχανικού Συμπλέγματος δρουν καρποφόρα και ανεξέλεγκτα, με απεριόριστη εμβέλεια και εξουσία, πουλώντας τα συμφέροντά σας στον μεγαλύτερο πλειοδότη, ανεξάρτητα του ποιος είναι και τι αντιπροσωπεύει. Αυτό το βαθύ κράτος φαίνεται να λειτουργεί σε όλα τα επίπεδα της κυβέρνησής μας, από το γραφείο του Προέδρου ως το Κογκρέσο και από τους στρατώνες ως τα γραφεία των δημοσίων υπηρεσιών».Ο έλληνας αναγνώστης μπορεί να βγάλει τα συμπεράσματά του για τις πιθανότητες καρποφορίας (για τα εθνικά συμφέροντα, εννοείται) της χαμογελαστής διπλωματίας του πειθήνιου μαθητή και του «ιδεολογικού και στρατηγικού εταίρου», απέναντι σ' αυτό το χαλύβδινο δίκτυ της ένοχης αιμομικτικής διαπλοκής άνομων ιδιοτελών συμφερόντων πού συνδέει την Τουρκία με το αμερικανικό κατεστημένο, ανεξαρτήτως κόμματος στην εξουσία.

Υποσημείωση 1. Πρόσφατη ανακοίνωση της Ένωσης Τούρκων Βιομηχάνων και Επιχειρηματιών ΤUSIAD μάς πληροφορεί ότι ο κ. Μαρκ Πάρις, πρεσβευτής των ΗΠΑ στην Άγκυρα από το 1997 ως το 2000 θα ηγηθεί επί ένα έτος του κοινού προγράμματος ΤUSIAD-Ιδρύματος Μπρούκιγκς (αμερικανικό ίδρυμα μελετών πολιτικής, με μεγάλη επιρροή) «Τουρκία 2007». Επεξηγεί ότι το 2007 είναι έτος εκλογών στην Τουρκία και κρίσιμο για τις εξελίξεις στημ περιοχή. Η παράδοση Γκρόσμαν συνεχίζεται…

Υποσημείωση 2. Η Σίμπελ Έντμοντς απολύθηκε από το Εφ Μπι Άι, μετά την καταγγελία στους ανωτέρους της ότι ο συνάδελφός της στο μεταφραστικό αντισμήναρχος Ντάγκλας Ντίκερσον αλλοίωνε το περιεχόμενο συνδιαλέξεων της τουρκικής πρεσβείας, απαλείφοντας στοιχεία που αφορούσαν την αμερικανική ασφάλεια και ότι της έκανε προτάσεις να εξασφαλίσει πρόσθετα εισοδήματα και προστασία με την ένταξή της στο Αμερικανοτουρκικό Συμβούλιο. Η αμερικανική κυβέρνηση απαγόρευσε την εκδίκαση των αγωγών της «για την προστασία κρατικών μυστικών».Ο αντισμήναρχος πήρε μετάθεση στη Γερμανία και στη συνέχεια σε ασφαλή υπηρεσία υλικού, στο Ιράκ.

«Πόλεμος» Τεχεράνης - Λονδίνου για τους πεζοναύτες

Ανεβαίνουν επικίνδυνα οι τόνοι μεταξύ Λονδίνου και Τεχεράνης μετά τη σύλληψη 15 πεζοναυτών στα χωρικά ύδατα του Ιράν την Παρασκευή. Και ενώ συνεχίζεται ο διπλωματικός πυρετός για την απελευθέρωσή τους, η κρίση φαίνεται δύσκολο να ξεπεραστεί.
Οι 15 πεζοναύτες, ανάμεσά τους και μία γυναίκα, της φρεγάτας «Κόρνγουολ» συνελλήφθησαν στη θαλάσσια περιοχή του διαύλου Σατ αλ Αράμπ, που αποτελεί φυσικό όριο ανάμεσα στο Ιράν και στο Ιράκ. Για «κατάφωρη πρόκληση» και «επιθετική ενέργεια» μίλησε το Ιράν χαρακτηρίζοντας «ύποπτη» και «αντιβαίνουσα στο διεθνές δίκαιο» την είσοδο των Βρετανών πεζοναυτών στα χωρικά ύδατά του. Στην επίσημη ανακοίνωση που εξέδωσε η Τεχεράνη γίνεται λόγος για «παραβίαση της κυριαρχίας της».Το Λονδίνο υποστηρίζει κατηγορηματικά ότι οι πεζοναύτες θα πραγματοποιούσαν νηοψία σε εμπορικό πλοίο, το οποίο υποπτεύονταν ότι πραγματοποιεί λαθρεμπόριο «εντός των χωρικών υδάτων του Ιράκ».Σύμφωνα με ιρανικές πηγές, οι πεζοναύτες κρατούνται και ανακρίνονται στην ιρανική πρωτεύουσα και παρά τις κινητοποιήσεις του Βρετανού πρέσβη στην Τεχεράνη δεν του επετράπη να τους συναντήσει.Εντατικές συνομιλίες είχε ο Ιρανός πρέσβης στο Λονδίνο με το Φόρεϊν Οφις μέσα στο Σαββατοκύριακο, όταν και ετέθη κατ' επανάληψη «η απαίτηση της κυβέρνησης της Βρετανίας για την απελευθέρωση των συλληφθέντων και την αποδέσμευση του εξοπλισμού τους».Η στάση του Ιράν ερμηνεύεται ως κλιμάκωση της τεταμένης κατάστασης στις σχέσεις Λονδίνου- Τεχεράνης, ειδικά έπειτα από την ψήφιση το Σάββατο απόφασης του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ που επιβάλλει νέες σκληρότερες κυρώσεις στο Ιράν για το πυρηνικό του πρόγραμμα. Οπως μετέδωσε εχθές ο ιρανικός αραβόφωνος σταθμός «Αλ Αράμ» και το ειδησεογραφικό πρακτορείο ISNA, που επικαλούνται ανώτατους αξιωματούχος του ιρανικού στρατού, οι Βρετανοί «είναι καλά στην υγεία τους και ομολόγησαν ότι εισήλθαν παράνομα στα ιρανικά χωρικά ύδατα».Τα βρετανικά μέσα υποστηρίζουν ότι οι συλληφθέντες θα δικαστούν αντιμετωπίζοντας κατηγορίες κατασκοπίας.«Αδικαιολόγητη και λανθασμένη» χαρακτήρισε την κράτησή τους ο Βρετανός πρωθυπουργός, Τόνι Μπλερ, που εχθές βρισκόταν στη Γερμανία με Ευρωπαίους πρωθυπουργούς για την υπογραφή μιας κοινής δήλωσης αξιών της Ε.Ε., τονίζοντας εκ νέου ότι η σύλληψη έγινε σε ιρακινά ύδατα. «Πρόκειται για πολύ σοβαρή κατάσταση. Ελπίζω ότι το Ιράν αντιλαμβάνεται πόσο θεμελιώδες ζήτημα είναι αυτό για εμάς», πρόσθεσε ο Μπλερ υπογραμμίζοντας την επιθυμία του για «ήρεμη και διπλωματική επίλυση του ζητήματος». Η γερμανική προεδρία της Ε.Ε. ζήτησε εχθές το βράδυ «την άμεση απελευθέρωση» των 15 Βρετανών, ενώ νωρίτερα ο Γάλλος πρόεδρος Σιράκ είχε εκφράσει την «πλήρη αλληλεγγύη» των Ευρωπαίων ηγετών προς τη Βρετανία σε ό,τι αφορά την υπόθεση.

Η Άγκυρα εκβιάζει τις ΗΠΑ με την αγορά 30 νέων F-16

Αναστέλλει η Αγκυρα την αγορά 30 νέου τύπου αμερικανικών αεροσκαφών F-16, αφού η Ουάσιγκτον έθεσε πρώτη φορά ως όρο για την αγορά τα εν λόγω μαχητικά να μην πραγματοποιούν πτήσεις πάνω από την Κύπρο. Αυτό όμως φαίνεται - σύμφωνα με διπλωματικές πηγές - να είναι το πρόσχημα της Άγκυρας, που παίζει παιχνίδι εκβιασμού στις ΗΠΑ εν όψει των επερχόμενων προεδρικών εκλογών στις αρχές Μαΐου.
Την ίδια στιγμή πάντως η Τουρκία παίζει παιχνίδι εντυπώσεων και με το θέμα των κυπριακών πετρελαίων. Ο Τούρκος υπουργός Εξωτερικών κ. Γκιουλ δήλωσε μετά τη συνάντηση που είχε με τον Πρόεδρο της Αιγύπτου κ. Μουμπάρακ - που πραγματοποιεί επίσκεψη στην Τουρκία - ότι το Κάιρο ανέστειλε τη συμφωνία που είχε με τη Λευκωσία για τη διεξαγωγή ερευνών εξόρυξης πετρελαίου στη θάλασσα μεταξύ των δύο χωρών. Με ανακοίνωσή της η Λευκωσία σημείωσε πως οι συμφωνίες δεν ακυρώνονται με δηλώσεις τρίτων.
Τουρκικές στρατιωτικές πηγές έλεγαν ότι η απαγόρευση που έθεσαν οι Αμερικανοί για τα F-16 έχει εκνευρίσει την Άγκυρα, αφού οι ΗΠΑ δεν έχουν θέσει παρόμοιο όρο για τα 300 μαχητικά F-16 που ήδη βρίσκονται στο τουρκικό δυναμικό. Διπλωματικοί κύκλοι ερμήνευαν την κίνηση της Άγκυρας ως απόπειρα εκβιασμού των ΗΠΑ λόγω της πιθανής υιοθέτησης νομοσχεδίου από το αμερικανικό Κογκρέσο με σαφείς αναφορές στην αρμενική γενοκτονία και κυρίως λόγω της αδράνειας των ΗΠΑ στο επανειλημμένο αίτημα της Τουρκίας για αμερικανική συνδρομή στην αντιμετώπιση των σχεδιαζόμενων επιθέσεων του ΡΚΚ εντός της Τουρκίας.
Δεν είναι τυχαία άλλωστε η δήλωση του Τούρκου υπουργού Εξωτερικών Αμπντουλάχ Γκιουλ πριν από λίγες ημέρες ότι 3.800 μέλη του ΡΚΚ κινητοποιούνται από βάσεις στο Βόρειο Ιράκ κι ετοιμάζουν επιθέσεις στη Νοτιοανατολική Τουρκία. Ο κ. Γκιουλ δήλωσε μάλιστα ότι η Τουρκία θα κάνει «ό,τι είναι απαραίτητο» για να τους σταματήσει και τόνισε ότι η Άγκυρα έχει ζητήσει επανειλημμένα τη βοήθεια της Ουάσιγκτον χωρίς να δει μείωση της δραστηριότητας του ΡΚΚ στο Βόρειο Ιράκ. Οι δηλώσεις του κ. Γκιουλ, σχολίαζαν διπλωματικοί κύκλοι, εντάσσονται στην προεκλογική προσπάθεια των ισλαμιστών να δείξουν στους στρατηγούς ότι σέβονται τα εθνικιστικά ανακλαστικά τους.

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή δεν θα αποδεχθεί άλλες καθυστερήσεις στο Galileo

Με βάση πληροφορίες της γερμανικής ραδιοφωνίας Deutsche Welle, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή προειδοποίησε ότι θα στραφεί σε εναλλακτικές λύσεις, προκειμένου να ολοκληρωθεί η δημιουργία του δορυφορικού δικτύου ναυτιλίας Galileo, μετά τις αλλεπάλληλες καθυστερήσεις που έχουν σημειωθεί και έχουν βάλει σε κίνδυνο το μέλλον του προγράμματος. Το νέο καθαρά ευρωπαϊκό και πλήρως αυτόνομο δορυφορικό δίκτυο, βάσει σχεδιασμού είχε κόστος της τάξης των 1,5 δισεκατομμυρίων ευρώ (περί τα 1,95 δισεκατομμύρια δολάρια ΗΠΑ) και επρόκειτο να τεθεί σε λειτουργία το έτος 2010, ανεξαρτητοποιώντας την Ευρώπη από το αμερικανικό GPS (Global Positioning System: σύστημα παγκόσμιας αναφοράς θέσης) που σήμερα χρησιμοποιείται τόσο από πολιτικούς φορείς και φυσικά ιδιώτες, όσο και από ένοπλες δυνάμεις. Ο επίτροπος μεταφορών της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ζακ Μπαρό με πρόσφατη επιστολή του στη γερμανική προεδρία, ζητά την επανεξέταση του προγράμματος με στόχο την ανεύρεση εναλλακτικών λύσεων, επιρρίπτοντας ευθύνες στις κατασκευάστριες εταιρείες που έχουν σημαντική συμμετοχή στο πρόγραμμα Galileo (AENA, Alcatel, EADS, Finmeccanica, Hispasat, Inmarsat, TeleOp και Thales) για καθυστερήσεις οι οποίες θα οδηγήσουν στην τελική δημιουργία και λειτουργία του δικτύου μετά το 2011, αλλά και για σημαντικές υπερβάσεις κόστους. Σημειώνεται ότι σειρά διαπραγματεύσεων που βρισκόταν σε εξέλιξη προκειμένου να δημιουργηθεί μία κοινοπραξία, έχουν προς το παρόν διακοπεί, λόγω της απροθυμίας των εμπλεκόμενων εταιρειών να αναλάβουν οικονομικούς κινδύνους, ενώ και μία συμφωνία που επρόκειτο σύντομα να υπογραφεί για την 20ετή υποστήριξη του δικτύου και των 30 δορυφόρων που θα περιλαμβάνει, δεν αναμένεται να υπογραφεί πριν από το τέλος του 2007.

ΗΠΑ: επιστροφή στο δόγμα του Τζορτζ Κέναν

Εχουν περάσει σχεδόν τέσσερα χρόνια από την έναρξη του πολέμου των ΗΠΑ για την εξουδετέρωση του καθεστώτος του Σαντάμ Χουσεΐν στο Ιράκ. Η αμερικανική δημόσια γνώμη, καθώς και οι επώνυμοι / επίλεκτοι στη συντριπτική τους πλειοψηφία έχουν φτάσει στο συμπέρασμα ότι η όλη επιχείρηση ήταν ένα κολοσσιαίο λάθος με άκρως επώδυνες συνέπειες.
Οι νεοσυντηρητικοί εμπνευστές της αναθεωρητικής πολιτικής της υπερδύναμης στη Μέση Ανατολή (Τσένι, Ράμσφελντ, Γούλφοβιτς, Φέιθ, Περλ κ.ά.), περνούν πλέον τμηματικά στο περιθώριο. Μετά τις εκλογές του Νοεμβρίου 2006, την καθαρή νίκη των Δημοκρατικών και τη λαϊκή καταδίκη της αδεξιότητας της κυβέρνησης Μπους έχει γίνει κοινή συνείδηση ότι η εξωτερική πολιτική των ΗΠΑ πρέπει να αλλάξει ριζικά.
Ο πρόεδρος Μπους κατηγορείται ότι αποσπασματικά και άκριτα εξαπέλυσε έναν πόλεμο που έχει παγιδεύσει τις ΗΠΑ σε μια μακροχρόνια εμπλοκή στην καρδιά της Δυτικής Ασίας. Εγκριτοι πολιτικοί και σχολιαστές στα Μέσα Ενημέρωσης επαναλαμβάνουν εν χορώ ότι ο πρόεδρος πήρε δραστικές αποφάσεις, χωρίς περίσκεψη, βασίστηκε σε πρόχειρη και επιλεκτική πληροφόρηση, αδιαφόρησε για τις σοβαρές ενστάσεις σημαντικών Ευρωπαίων εταίρων, μείωσε διεθνώς το κύρος της χώρας του, πάσχοντας από ισχυρές δόσεις αλαζονείας (στα όρια του σολιψισμού) και πιστεύοντας ότι τα δόγματα του "προληπτικού πολέμου" και της "αλλαγής καθεστώτος" θα κατέληγαν γρήγορα και ανώδυνα στην επιβολή του δημοκρατικού συστήματος διακυβέρνησης σε χώρες όπως το Ιράκ, το Αφγανιστάν, το Ιράν, η Συρία και η Βόρεια Κορέα.
Σε πρόσφατο και αξιοπρόσεκτο βιβλίο του1 ο ερευνητής του Woodrow Wilson International Center of Scholars, Robert Litwak, προτείνει έναν ήπιο και συνετό τρόπο απεμπλοκής των ΗΠΑ από το σημερινό αδιέξοδο της ευρύτερης Μέσης Ανατολής. Συνεπάγεται την επιστροφή στη σκέψη και τις αρχές του κορυφαίου μεταπολεμικού στοχαστή, ιστορικού και διπλωμάτη, Τζορτζ Κέναν. Από το 1947, ο Κέναν με το δόγμα του για την ανάσχεση (containment) της Σοβιετικής Ενωσης, είχε δείξει τον δρόμο για τη σωστή αντιμετώπιση των αντιπάλων των ΗΠΑ. Το δόγμα του βασιζόταν στη διατήρηση επαρκών στρατιωτικών δυνάμεων για την αποτροπή του πειρασμού των Σοβιετικών να εισβάλουν (με τις τεράστιες συμβατικές δυνάμεις τους) στην ευάλωτη δυτική Ευρώπη του μεταπολέμου. Περικυκλώνοντας το σοβιετικό μπλοκ με μια αλυσίδα αλληλοσυνδεόμενων συμμαχιών, οι ΗΠΑ, ακολουθώντας τον Κέναν, επέλεξαν συνειδητά μια πολιτική συλλογικής (και όχι μονομερούς) άμυνας. Στο μεσοδιάστημα του Ψυχρού Πολέμου η τέχνη της διπλωματίας κινήθηκε προς την κατεύθυνση της σταθεροποίησης των σχέσεων των δύο εχθρικών μπλοκ σε έναν κόσμο αμοιβαίου πυρηνικού τρόμου. Με την πάροδο του χρόνου –στη δεκαετία του 1970– η διπολική σχέση εξελίχθηκε σε σύστημα ειρηνικής συνύπαρξης των αντιπάλων. Μακροχρόνια –και χωρίς τη χρήση στρατιωτικής βίας– το σοβιετικό καθεστώς κατέρρευσε κάτω από το βάρος της γραφειοκρατικής συντήρησης κομμουνιστικού τύπου.
Ο Λίτγουακ θεωρεί ότι οι ΗΠΑ, στην περίπτωση του Ιράκ, θα έπρεπε να είχαν προσαρμόσει το κενανικό δόγμα της ανάσχεσης στα μέτρα του εχθρικού καθεστώτος του Σαντάμ Χουσεΐν. Και αντί να επιδιώξουν την «αλλαγή καθεστώτος» να ασκήσουν πίεση –οικονομική και διπλωματική– ώστε να πετύχουν την "αλλαγή συμπεριφοράς". Ρητορικές κορόνες του τύπου «ο άξονας του κακού» και "τυχοδιωκτικά καθεστώτα" θα έπρεπε να αποφεύγονται και οι διπλωματικές επαφές με ανταγωνιστές (ακόμη και εχθρούς) να θεωρούνται απαραίτητα στοιχεία μιας σωστά εφαρμοσμένης πολιτικής των συνταγών του Τζορτζ Κέναν.
Ηδη βλέπουμε την εξωτερική πολιτική του Λευκού Οίκου να κινείται δειλά δειλά, προς την κατεύθυνση της σύνεσης, καθώς ανοίγονται προοπτικές συλλογικών διαπραγματεύσεων στην Βόρεια Κορέα, στο Ιράν και στη Συρία. Και, βεβαίως, φαίνεται να γίνεται επιτέλους αντιληπτό ότι χωρίς μια λύση δύο αμοιβαία αναγνωρισμένων κρατών (Ισραήλ και Παλαιστίνης), η προοπτική της μείωσης της τρομοκρατικής δράσης ακραίων ισλαμιστών πρέπει να θεωρείται αδύνατη. Την ανάγκην φιλοτιμίαν ποιούμενος, ο Λευκός Οίκος εγκαταλείπει –προσωρινά τουλάχιστον– την απλουστευτική πολιτική αλλαγής καθεστώτων και επιλέγει την αλλαγή συμπεριφορών, προσφέροντας ουσιαστικά κίνητρα στους αντιπάλους. Για παράδειγμα, προτείνεται στη Βόρεια Κορέα να τερματίσει το πρόγραμμα των πυρηνικών της εξοπλισμών με έμμεσο αντάλλαγμα τη διατήρηση του Κιμ Τζονγκ Ιλ στην εξουσία, και με ένα γενναιόδωρο πρόγραμμα οικονομικής βοήθειας, καθώς και ομαλοποίησης των σχέσεων Βορρά-Νότου στην Κορεατική Χερσόνησο.
Στο μέλλον πολλά θα κριθούν από την τύχη της πρόσφατης προσπάθειας σταθεροποίησης στη Βαγδάτη με το περιβόητο "ξέσπασμα" (surge). Αν, όπως δείχνουν τα πράγματα, ο εμφύλιος σπαραγμός συνεχιστεί με τους τραγικούς του ρυθμούς, καθώς Βρετανοί, Πολωνοί, Δανοί, Λιθουανοί και άλλοι σύμμαχοι αποχωρούν σταδιακά από τα πεδία των μαχών και η αντιπολίτευση των Δημοκρατικών στο Κογκρέσο κλιμακώνεται, το εύρος των επιλογών του απερχόμενου Αμερικανού προέδρου θα εκμηδενιστεί. Βεβαίως το "παράλογο" στις διεθνείς σχέσεις –όπως μας θυμίζει συχνά ο Βύρων Θεοδωρόπουλος– δεν μπορεί να αποκλειστεί. Τα δύο αμερικανικά αεροπλανοφόρα στην περιοχή του Περσικού Κόλπου, οι επαναλαμβανόμενες κατηγορίες ότι το Ιράν προμηθεύει στο Ιράκ εκρηκτικά που σκοτώνουν Αμερικανούς στρατιώτες, και η ανήσυχη στάση του Ισραήλ απέναντι στο πυρηνικό πρόγραμμα του προέδρου Αχμεντινετζάντ μπορεί να καταλήξουν στο λεγόμενο χειρουργικό πλήγμα με βομβαρδισμούς των περσικών πυρηνικών εγκαταστάσεων από τις ΗΠΑ ή και το Ισραήλ. Η αντίδραση του Ιράν σε μια τέτοια επιχείρηση θα προκαλέσει αναστάτωση στην παγκόσμια οικονομία. Αν, όπως απειλούν οι περσικές αρχές, σφραγιστούν τα στενά του Χορμούζ και αν οι πύραυλοι του Ιράν εκτοξευτούν εναντίον αμερικανικών στόχων στο Ιράκ και στον Κόλπο ή εναντίον εγκαταστάσεων και πόλεων του Ισραήλ, είναι βέβαιο ότι θα ανοίξουν οι παγκόσμιοι ασκοί του Αιόλου.
Ελπίδα μου και πρόβλεψη συγχρόνως είναι ότι στο τέλος –ύστερα από τα παθήματα στο Ιράκ και στο Αφγανιστάν– θα πρυτανεύσει η λογική. Σε άρθρο μου στην "Καθημερινή" (9 Φεβρουαρίου 2003), πριν εξαπολυθεί η αμερικανική εισβολή στο Ιράκ, έγραφα: "Αν δεχτούμε την παραπάνω ανάλυση της καταστάσεως, φθάνουμε στο αντιορθολογικό και συγχρόνως το παράδοξο της σχεδιαζόμενης αμερικανικής επιχείρησης. Σύμφωνα με όλους τους κανόνες του κλασικού ρεαλισμού, οι μεγάλες δυνάμεις –με δεδομένη την ισχύ και τα συναφή προνόμια που διαθέτουν– έχουν κάθε λόγο να επιλέγουν συντηρητικές πολιτικές διατήρησης του παγκοσμίου στάτους κβο. Η επιχείρηση αντι-Σαντάμ, αντιθέτως, εμπεριέχει σοβαρότατα στοχεία διεθνούς αποσταθεροποίησης, με άλλα λόγια 'αμερικανικού αναθεωρητισμού'".

1. Robert Litwak, "Regime Change: US Strategy through the Prism of 9/11", Baltimore, Johns Hopkins University Press, 2007.

Ο καθηγητής Θ. Κουλουμπής είναι αντιπρόεδρος του ΕΛΙΑΜΕΠ και επισκέπτης ερευνητής στο Woodrow Wilson International Center for Scholars της Washington, D.C.

Ο Henri Kissinger για τη διαμόρφωση των αμερικανορωσικών σχέσεων

Θα συμβιώσει ο αετός με την αρκούδα;

Του Henri Kissinger/ International Herald Tribune

Οι σχέσεις της Ρωσίας με τις ΗΠΑ έχουν δύο όψεις. Ο πρόεδρος Πούτιν βάλλει μεν κατά της αμερικανικής πολιτικής, αλλά o υπουργός Εξωτερικών της Ρωσίας διαβεβαιώνει ότι η Μόσχα επιθυμεί τη συνεργασία με την Ουάσιγκτον. Ο Λευκός Οίκος επιζητεί τη βοήθεια της Ρωσίας στον τομέα του περιορισμού των πυρηνικών όπλων, ενώ εφαρμόζει πολιτική στα σύνορα της Ρωσίας, την οποία το Κρεμλίνο και πολλοί Ρώσοι θα βρουν προκλητική.
Στο μεταξύ, αμφότερες οι χώρες απειλούνται από το ριζοσπαστικό Ισλάμ· η συνεργασία των πυρηνικών δυνάμεων του κόσμου είναι επιτακτική ανάγκη και πολλά πιεστικά θέματα –όπως το περιβάλλον και η αλλαγή του κλίματος– μπορούν να λυθούν μόνο σε διεθνή βάση. Δεδομένου του εύρους της αλληλεξάρτησης των εθνικών συμφερόντων τους, καμία πλευρά δεν είναι δυνατόν να επιθυμεί ή να μπορεί στ’ αλήθεια να αντέξει έναν νέο Ψυχρό Πόλεμο.
Οι δύο πρόεδροι
Ρωσία και Αμερική έφτασαν σε αυτό το σημείο υπό δύο προέδρους που ανήλθαν στην εξουσία σχεδόν ταυτόχρονα και θα φύγουν περίπου μαζί. Είναι αξιοσημείωτο ότι η σχέση μεταξύ των δύο προέδρων παρέμεινε πιο εποικοδομητική σε σύγκριση με τη σχέση μεταξύ των δύο χωρών. Η δυσαρέσκεια εκφράζεται και από τις δύο πλευρές: οι Αμερικανοί είναι απογοητευμένοι με τις εσωτερικές εξελίξεις στη Ρωσία και τη στάση της στο θέμα του πυρηνικού προγράμματος του Ιράν, ενώ διατηρούν επιφυλάξεις για τον τρόπο με τον οποίο η Μόσχα χειρίζεται τις πρώην σοβιετικές δημοκρατίες. Από την πλευρά των Ρώσων υπάρχει η αίσθηση ότι οι Αμερικανοί θεωρούν τη Ρωσία δεδομένη, ότι ζητούν κατανόηση για τις δικές τους δυσκολίες, αλλά είναι απρόθυμοι να σεβαστούν τις δυσκολίες της Ρωσίας. Οι Ρώσοι κατηγορούν τους Αμερικανούς ότι παρεμβαίνουν με απαράδεκτο τρόπο στα εσωτερικά τους ζητήματα και ότι προκαλούν (διεθνείς) κρίσεις χωρίς προηγουμένως να έχουν συμβουλευτεί κανέναν.
Για τους Αμερικανούς, η δεκαετία του 1990 στη Ρωσία ήταν μια περίοδος μεταρρύθμισης και προόδου. Οι περισσότεροι Ρώσοι, ωστόσο, θεωρούν ότι ήταν χρόνια εξευτελισμού, διαφθοράς και εθνικής παρακμής. Πολλοί Αμερικανοί επικρίνουν τον Πούτιν για την αυταρχική του διακυβέρνηση. Οι υποστηρικτές του θα συμφωνήσουν ότι προέχει η αποκατάσταση του εθνικού κύρους. Αυτήν την αντίληψη, σύμφωνα με πρόσφατες δημοσκοπήσεις, φαίνεται ότι υιοθετεί η μεγάλη πλειοψηφία των Ρώσων.
Ο Πούτιν κυβερνά στο πνεύμα της παράδοσης του Μεγάλου Πέτρου και της Μεγάλης Αικατερίνης. Αυταρχικοί πέρα από τα όρια ακόμη και των μοναρχιών του 18ου αιώνα, έβλεπαν τον εαυτό τους ως μεταρρυθμιστή, ο οποίος θα μπορούσε να οδηγήσει μια καθυστερημένη χώρα στον εκσυγχρονισμό.
Εάν πρόκειται η Ρωσία να ανακτήσει το ιστορικό της καθεστώς, η Αμερική από πολλές απόψεις είναι ο πλέον επιθυμητός συνεργάτης. Η Ρωσία δεν θα φθάσει στο σημείο να καταστήσει την Ασία επίκεντρο της πολιτικής της, εν μέρει επειδή η ίδια η Κίνα δεν θα αποτολμούσε αυτή τη συνεργασία. Οι δεσμοί της Ρωσίας με την Ευρώπη είναι παραδοσιακοί, αλλά η Ευρώπη, εκτός κι αν προχωρήσει η ενοποίησή της, διστάζει να αναλάβει τους ενδεχόμενους κινδύνους που θα εγκυμονούσε η αντιμετώπιση του ριζοσπαστικού τζιχάντ ή να επιβάλει ποινές για τη διάδοση των πυρηνικών.
Από στρατηγική άποψη, οι ΗΠΑ και η Ρωσία είναι πολύ σημαντικές η μία για την άλλη. Ωστόσο, μια νέα εποικοδομητική συνεργασία θα απαιτήσει την αναμόρφωση δύο βασικών στοιχείων: της τάσης της Αμερικής να θεωρεί εαυτόν κηδεμόνα του κόσμου και της ροπής των Ρώσων να επιδεικνύουν αδέξια την ισχύ τους κατά την εφαρμογή της διπλωματίας.
Ως οι δύο μεγαλύτερες πυρηνικές δυνάμεις, οι ΗΠΑ και η Ρωσία έχουν ειδική ευθύνη στο θέμα της διάδοσης των πυρηνικών όπλων. Το Ιράν είναι το κλειδί. Τα παζάρια στο Συμβούλιο Ασφαλείας θα πρέπει να οδηγήσουν κάπου. Η Ρωσία επιδιώκει άραγε ειδική θέση στο Ιράν, κι αν ναι, για ποιο λόγο; Υπάρχει κάποια διαφορετική εκτίμηση για την επικείμενη ιρανική πυρηνική ικανότητα;
Η πιο ευαίσθητη πτυχή των αμερικανικών σχέσεων με τη Ρωσία αφορά τους γείτονες της τελευταίας. Πολλοί Ρώσοι δυσκολεύονται να πιστέψουν ότι πρόκειται για ξένες χώρες και αντιδρούν επιθετικά σε αυτό που θεωρούν απόπειρα των Αμερικανών να παραβιάσουν ιστορικά δεδομένα. Το ζήτημα απαιτεί συγκράτηση από αμφότερες τις πλευρές. Ως κάποιος που έχει υποστηρίξει ενθέρμως την εξάπλωση του ΝΑΤΟ στα σημερινά του όρια δεν θα συμφωνούσα με περαιτέρω εξάπλωση, παρά μόνο σε περίπτωση πολύ σημαντικής πρόκλησης.
Η πρόκληση
Μέγιστη πρόκληση είναι ο βαθμός στον οποίον η εσωτερική αλλαγή της Ρωσίας θα επηρεάσει τις αμερικανο-ρωσικές σχέσεις. Οι Ρώσοι θα πρέπει να δεχτούν ότι το αμερικανικό κοινό διαμορφώνεται από την ιστορία του, όπως και το ρωσικό, άλλωστε. Η Αμερική πάντοτε θα κρίνει τις άλλες κοινωνίες, σε κάποιο βαθμό, με βάση το πόσο σέβονται τα ανθρώπινα δικαιώματα. Οταν κάποιος αντί να συμβουλεύει αρχίζει να ασκεί πιέσεις, τότε προκύπτουν δυσεπίλυτα προβλήματα. Αναγκαστικώς οι εσωτερικές συνθήκες της Ρωσίας αποτελούν ένα αμάλγαμα του αυταρχικού της ιστορικού παρελθόντος και των νέων ευκαιριών που προέκυψαν από την πτώση του κομμουνιστικού ιδεολογικού συστήματος. Ενα δυτικού τύπου δημοκρατικό πολιτικο σύστημα δεν μπορεί να αναδυθεί εν μία νυκτί από το οικοδόμημα του ρωσικού πολιτικού παρελθόντος. Η Ρωσία του Πούτιν είναι το αποτέλεσμα της σύγκρουσης του κλειστού συστήματος της ΕΣΣΔ με τις απαιτήσεις ενός παγκοσμιοποιημένου κόσμου.
Οι νέες ευκαιρίες
Αυτή η σύνθεση συνδυάζει στοιχεία του ιστορικού ρωσικού αυταρχισμού, του συγκεντρωτικού γραφειοκρατικού κράτους και των νέων ευκαιριών που προέκυψαν από την εταιρική σχέση με την Ευρώπη και τις ΗΠΑ. Προς το παρόν κυριαρχούν τα αυταρχικά, συγκεντρωτικά στοιχεία, αν και σε μικρότερο βαθμό σε σχέση με οποιαδήποτε άλλη περίοδο της ρωσικής ιστορίας.
Στόχος της αμερικανικής πολιτικής θα πρέπει να είναι να μεγιστοποιήσει τα κίνητρα που θα κάνουν τη ρωσική εξέλιξη περισσότερο συμβατή με τα δημοκρατικά δεδομένα. Οι κυρίαρχοι παράγοντες που διαμορφώνουν αυτήν την εξέλιξη είναι εσωτερικοί, όχι εξωτερικοί. Η υπερβολική προσπάθεια καθορισμού αυτής της πολιτικής εξέλιξης στη Ρωσία είναι πιθανότερο να ενισχύσει παρά να αποδυναμώσει την τάση προς τον αυταρχισμό. Σε αυτό το πνεύμα, μια συνεργασία Ρωσίας - ΗΠΑ που δεν θα περιορίζεται απλώς στη διάλυση των παρεξηγήσεων, αλλά θα περιλαμβάνει και την ενεργή συνεργασία, θα αποτελέσει μέγιστη συμβολή στην ειρήνη, την πρόοδο και τη σταθερότητα.

Σύγκρουση Ρωσίας-ΗΠΑ για το Κόσοβο

Σύγκρουση κορυφής ΗΠΑ - Ρωσίας με αιτία το σχέδιο Αχτισάαρι για την οριστική διευθέτηση της εκκρεμότητας του Κοσσυφοπεδίου και με στόχο την αντικατάσταση του ειδικού μεσολαβητή Μάρτι Αχτισάαρι, προμηνύει η οργισμένη έξοδος του Ρώσου πρέσβη στον ΟΗΕ Βιτάλι Τσούρκιν από τις διαβουλεύσεις που διεξάγονται στο Συμβούλιο Ασφαλείας για την τύχη της επαρχίας. «Αυτό επιδιώκουμε, την αντικατάσταση του Αχτισάαρι, που λέει ότι έχει φτάσει στο τέλος του δρόμου», είπε χθες ο κ. Τσούρκιν στους δημοσιογράφους. Αναφερόμενος δε στον Γιόαχιμ Ρίκερ, ειδικό απεσταλμένο στο Κοσσυφοπέδιο του γ. γ. του ΟΗΕ, Μπαν Κι Μουν, τον κατηγόρησε ότι είναι κήρυκας της ανεξαρτησίας, ότι οι παρατηρήσεις και οι προτάσεις του υπήρξαν μεροληπτικές σε ακραίο βαθμό και καθόλου υποβοηθητικές. "Αντί να συζητήσει την εφαρμογή του ψηφίσματος 1244, εκείνος κήρυττε την ανεξαρτησία του Κοσσυφοπεδίου", κατέληξε ο κ. Τσούρκιν. Η αγανακτισμένη έξοδός του από τις διαβουλεύσεις ήταν προέκταση δηλώσεων του Σεργκέι Λαβρόφ, υπουργού Εξωτερικών της Ρωσίας, και του Ιγκόρ Ιβανόφ, συμβούλου εθνικής ασφαλείας κατά το Σαββατοκύριακο. Οι δηλώσεις αυτές είχαν ως αποδέκτη τον ίδιο τον Μάρτι Αχτισάαρι, πρώην πρόεδρο της Φινλανδίας και αρχιτέκτονα του σχεδίου ειρήνευσης του Κοσσυφοπεδίου.

Ορμώμενος από την επίμαχη δήλωση του κ. Αχτισάαρι, σύμφωνα με την οποία τα περιθώρια για νέες διαπραγματεύσεις και διαβουλεύσεις έχουν εξαντληθεί, ο κ. Λαβρόφ έκρινε το Σάββατο ότι «οι διαβουλεύσεις για το Κοσσυφοπέδιο πρέπει να συνεχιστούν και εάν οι δυνάμεις του μεσολαβητή Αχτισάαρι έχουν εξαντληθεί, τότε καλό είναι αυτός να αντικατασταθεί». «Κάποιος θα βρεθεί να ασχοληθεί με τον φάκελο αυτόν», συμπλήρωσε, ζητώντας τη λήψη ειδικών μέτρων αποδεκτών από το Βελιγράδι και την Πρίστινα, προς αποτροπή της αποσταθεροποίησης. «Ελλείψει συμφωνίας, εμείς πιστεύουμε ότι πρέπει να συνεχιστούν οι διαπραγματεύσεις, αλλά με νέο μεσολαβητή», είπε ο κ. Ιβανόφ.
Χθες, η Ουάσιγκτον απέρριψε τις ρωσικές αιτιάσεις περί αντικατάστασης του κ. Αχτισάαρι και επανέλαβε την εμπιστοσύνη της προς το πρόσωπό του «Πιστεύουμε ότι κάνει πολύ καλή δουλειά με αντικείμενο εξαιρετικά δύσκολο. Ηρθε όμως η ώρα να βρεθεί μια λύση στο ζήτημα του Κοσσυφοπεδίου», δήλωσε ο Σον Μακ Κόρμακ, εκπρόσωπος του Στέιτ Ντιπάρτμεντ. Υπενθυμίζεται ότι η Σερβία έχει απορρίψει το σχέδιο ως μεροληπτικό υπέρ της ανεξαρτησίας των Αλβανών. Ο ίδιος ο βαλλόμενος διεμήνυσε πρόσφατα προς τη Ρωσία ότι όταν κατατεθεί η τελική εκδοχή του σχεδίου του στο Σ. Α. στα τέλη Μαρτίου, εκείνη μπορεί να ασκήσει αρνησικυρία.

Σχέδιο αποχώρησης τύπου "Σαλβαδόρ"

Στρατηγική υποχώρησης από το Ιράκ επεξεργάζονται οι στρατιωτικοί σχεδιαστές, στην Ουάσιγκτον, σε περίπτωση αποτυχίας του νέου σχεδίου Μπους για την ασφάλεια στη χώρα, ενώ διαβρώνεται συνεχώς η υποστήριξη των Αμερικανών στους χειρισμούς του προέδρου τους.
Η πρώτη σκέψη είναι να υιοθετηθεί η στρατηγική που εφαρμόστηκε στο Ελ Σαλβαδόρ, στη δεκαετία του '80. Εστάλησαν τότε 55 Πρασινοσκούφηδες (ειδικές δυνάμεις του στρατού) οι οποίοι λειτούργησαν ως σύμβουλοι του ντόπιου στρατού στον πόλεμο κατά των ανταρτών. Ταυτοχρόνως, σχεδιάζεται τώρα να ενισχυθεί η εκπαίδευση των ιρακινών δυνάμεων. Τα σχέδια είναι ακόμη σε προκαταρκτικό στάδιο, καθώς στην πραγματικότητα αυτή τη στιγμή ενισχύονται οι αμερικανικές δυνάμεις στο Ιράκ, στο πλαίσιο της νέας στρατηγικής Μπους. Στη Νρτιάλα, όπου οι επιθέσεις κατά των Αμερικανών έχουν αυξηθεί κατά 70%, έφτασαν χθες 700 στρατιώτες. Η μείωση θα έρθει αν το σχέδιο αποτύχει και θα προσαρμοστεί στο μέγεθος και στην ποιότητα της αποτυχίας, σύμφωνα με στρατιωτικές πηγές και συμβούλους του Πενταγώνου, οι οποίοι ζήτησαν ανωνυμία.

Πάντως αν εφαρμοστούν τα σχέδια υποχώρησης, άρα και αποχώρησης, ουσιαστικά θα έχει υιοθετηθεί η πρόταση της δικομματικής επιτροπής Μπέικερ για το Ιράκ, καθώς και η δήλωση του σημερινού υπουργού Αμυνας Ρόμπερτ Γκέιτς, ότι αν αποτύχει η αύξηση των δυνάμεων, τα εφεδρικά σχέδια θα περιλαμβάνουν αποχώρηση δυνάμεων. Ο πόλεμος πάντως έχει διχάσει το Πεντάγωνο, σε οπαδούς του νέου διοικητή στο Ιράκ στρατηγού Πετρέους, που υποστηρίζει την αύξηση δυνάμεων στη Βαγδάτη, και σε υποστηρικτές του απερχόμενου διοικητή της Κεντρικής Διοίκησης στρατηγού Αμπιζάιντ, που ευνοεί τη γρήγορη ανάθεση ευθυνών στους Ιρακινούς. Η αλήθεια είναι ότι πέραν του απλού ενδεχομένου να αποτύχει η νέα στρατηγική Μπους, υπάρχει διάχυτη μια απαισιοδοξία για την έκβαση της όλης επιχείρησης στο Ιράκ (όπως είπε σύμβουλος στο Πεντάγωνο) και αυτό αντικατοπτρίζεται και σε δημοσκόπηση του Μπλούμπεργκ. Δείχνει ότι δύο στους δέκα Αμερικανούς δεν εγκρίνουν τους χειρισμούς Μπους στο Ιράκ και ότι οι περισσότεροι (58%) υποστηρίζουν τη θέση του νέου Κογκρέσου, να αποσυρθούν οι στρατιώτες από το Ιράκ μέχρι του χρόνου.

Γεωστρατηγική ανάλυση του αγωγού Μπουργκάς-Αλεξανδρούπολη

του Θεόδωρου Γ.Ρ. Τσακίρη*

Δεκαπέντε περίπου χρόνια μετά τον αρχικό οραματισμό του τότε γενικού διευθυντή της Πετρόλα Νίκου Γεωργιάδη, σχετικά με την κατασκευή πετρελαιαγωγού που θα παρακάμπτει τα Στενά του Βοσπόρου μέσω του ελληνικού εδάφους, η «Οδύσσεια» της ελληνικής πετρελαϊκής διπλωματίας φαίνεται ότι φθάνει σε αίσιο τέλος. Η υλοποίηση του έργου συνεπάγεται μια σειρά «παράπλευρα» οφέλη, τόσο στο στενό πλαίσιο της ελληνικής ασφάλειας, όσο και ευρύτερα στο πλαίσιο του γεωατρατηγικού ρόλου της χώρας.Η προγραμματισμένη τελική υπογραφή του διακυβερνητικού πλαισίου συμφωνίας μεταξύ Ρωσίας, Βουλγαρίας και Ελλάδας στις 15 Μαρτίου δεν αποτελεί το τέλος της διαδικασίας. Από μία άποψη αποτελεί την απαρχή (!) καθώς έως την ενεργοποίηση του αγωγού θα προηγηθούν δύο περίπου χρόνια διεθνούς εμπορικής και πιστωτικής διαπραγμάτευσης. Αυτό, ωστόσο, που θα υπογραφεί στην Αθήνα οριοθετεί το προστατευτικό πολιτικό πλαίσιο μέσα στο οποίο θα κινηθούν οι διαπραγματεύσεις, με σημαντικότερη την οικονομική τους διάσταση, τη δέσμευση δηλαδή εξαγώγιμου πετρελαίου τόσο από τις συμμετέχουσες ρωσικές εταιρίες, όσο και από την Chevron/Texaco ως επικεφαλής του μεγαλύτερου αυτή τη στιγμή ενεργού πεδίου του Καζακστάν.Η Ελλάδα από «ποσοτικής» άποψης είναι ο λιγότερο ωφελημένος από αυτήν την ιστορία. Ελέγχει μόλις το 24,5% του έργου εκ των οποίων μόνο το 1% να ελέγχεται από το ελληνικό δημόσιο, ενώ θα δαπανήσει τα περισσότερα, συγκριτικά με τη Βουλγαρία, για τη μετατροπή της Αλεξανδρούπολης σε ικανό λιμένα για την εξυπηρέτηση δεξαμενόπλοιων μεγάλου όγκου με όλες τις απαραίτητες αποθηκευτικές εγκαταστάσεις. Το ελληνικό δε ποσοστό μπορεί να συρρικνωθεί στο μέλλον ακόμη περισσότερο σε περίπτωση που επιχειρήσουν να συμμετάσχουν στην κοινοπραξία και άλλες διεθνείς εταιρίες, με κύριες υποψήφιες αυτές που δραστηριοποιούνται στο μεγαλύτερο υπό ανάπτυξη πεδίο του Καζακστάν (Kashagan), με «επικρατέστερες» υποψήφιες τη Shell και την Exxon Mobil. Θα πρέπει επίσης να επισημανθεί ότι ο αγωγός θα επιβαρύνει τον -ούτως ή άλλως- επιβαρημένο πετρελαϊκό διάπλου του Αιγαίου αυξάνοντας την περιβαλλοντική επικινδυνότητα του σχεδίου. Από την άλλη πλευρά θα προσφέρει πολύ σημαντική οικονομική ενίσχυση τοπικά, τόσο υπό τη μορφή των τελών διέλευσης, μέρος των οποίων θα απορροφηθεί από την περιφέρεια Ανατολικής Μακεδονίας-Θράκης, όσο και υπό τη μορφή των έργων για την κατασκευή αρχικά και για τη συντήρηση του έργου στη συνέχεια. Τα σπουδαιότερα, ωστόσο, οφέλη του έργου είναι ποιοτικού χαρακτήρα και ανάγονται ως επί το πλείστον στη σφαίρα της γεωστρατηγικής. Τρία από αυτά είναι και τα πλέον προφανή:

(α) Με την κατασκευή του πετρελαιαγωγού αναβαθμίζεται δραματικά η «γεωστρατηγική υπεραξία» της Ελλάδας έναντι του επιχειρήματος της Τουρκίας ότι αποτελεί ουσιαστικά τη μόνη πύλη εξόδου των υδρογονανθρακικών αποθεμάτων της Κασπίας Θάλασσας προς την Ευρώπη. Η συστηματική προβολή του συγκεκριμένου επιχειρήματος συνοδεύει ως μόνιμη επωδός την επιχειρηματολογία υποστήριξης της ένταξης της Τουρκίας στην Ευρωπαϊκή Ένωση, τόσο εντός της Γηραιάς Ηπείρου όσο και έξω-ευρωπαϊκά. Σε μεγάλο βαθμό, τόσο η κατασκευή του αγωγού Μπουργκάς-Αλεξανδρούπολη όσο και η κατασκευή του ελληνο-ιταλικού αγωγού φυσικού αερίου «εξισορροπούν» το συγκεκριμένο επιχείρημα. Εάν μάλιστα προχωρήσει -και πρέπει να προχωρήσει- η εξόρυξη των διαφαινόμενων κυπριακών αποθεμάτων, τότε με εφαλτήριο την Κύπρο -και εν συνεχεία το Λιβυκό Πέλαγος- ο Ελληνισμός θα αναβαθμίσει πολλαπλασιαστικά τη σημασία του για το ευρωπαϊκό πετρελαϊκό σύστημα ασφαλείας. Θα επιφέρει σημαντικό -αν και προφανώς όχι αποφασιστικό- πλήγμα στην αξιοπιστία της επιχειρηματολογίας υπέρ της τουρκικής ένταξης, όπου η προβολή των «τουρκικών πλεονεκτημάτων» αποσκοπεί στην κατ’ εξαίρεση αποφυγή τήρησης από την Τουρκία σειράς προϋποθέσεων που θέτει η Ένωση στα υποψήφια μέλη.

(β) Η γεωγραφική τοποθεσία που θα διέρχεται ο πετρελαιαγωγός εντός του ελληνικού εδάφους, εστιάζει τα προαναφερθέντα γεωπολιτικά οφέλη σε έναν κρίσιμο εθνικά χώρο, δημιουργώντας συνθήκες αποτροπής και ανάσχεσης αναθεωρητικών σχεδίων χωρίς τη χρησιμοποίηση στρατιωτικών μέσων. Αν και ορισμένοι θα αντιπαρατάξουν το επιχείρημα ότι το ισχυρότερο μη-στρατιωτικό μέσο ανάσχεσης είναι η συμμετοχή της χώρας μας στην Ευρωπαϊκή Ένωση, στην πραγματικότητα αυτό που ισχύει είναι ότι δεν υφίσταται καμία απολύτως συμβατική υποχρέωση υπεράσπισης των εθνικών μας συνόρων από τις Βρυξέλλες, κάτι, που ελέω του περιβόητου Άρθρου 5 της Ατλαντικής Συμμαχίας, ισχύει και για τη συμμετοχή της Ελλάδας στο ΝΑΤΟ. Ο έμμεσος έλεγχος από την Ελλάδα ενός περίπου εκατομμυρίου βαρελιών ανά ημέρα (έως το 2012-2015) δίνει ακόμη και στη Βρετανία ισχυρό -έστω και επιπρόσθετα- realpolitik λόγο να συνδράμει διπλωματικά την Ελλάδα σε περίπτωση που η Τουρκία επιχειρήσει να θέσει «θέμα Θράκης». Η λειτουργία του αγωγού, ή για να ήμαστε ακριβείς ο κίνδυνος διακοπής της λειτουργίας του, θα έχει εφεξής αποτρεπτικές-ανασχετικές συνέπειες έναντι της τουρκικής επιθετικότητας στη Θράκη χωρίς να χρειαστεί να «πέσει ούτε μία ντουφεκιά», χωρίς να χρειαστεί να αγοραστεί ούτε ένα επιπλέον Leopard ή Apache, λειτουργώντας ως πολλαπλασιαστής ισχύος για τον ελληνικό αμυντικό μηχανισμό.

(γ) Σε κάθε πάντως περίπτωση η κατασκευή και πλήρης ενεργοποίηση ενός τόσο σημαντικό έργου ενεργειακής υποδομής, δημιουργεί νέα επιχειρησιακά δεδομένα στην περιοχή της Θράκης, έστω κι αν αυτό σημάνει την ανάγκη μετακίνησης των υπαρχόντων ναρκοπεδίων που βρίσκονται πλησίον της διαδρομής του αγωγού. Σε ένα γενικότερο επίπεδο «ανάλυσης ρίσκου» υφίσταται πάντα κίνδυνος δολιοφθοράς, είτε του έργου, είτε του τερματικού του σημείου, στην ίδια την Αλεξανδρούπολη. Η δημιουργία ειδικών μονάδων ταχείας αντίδρασης -κάτι που άλλωστε συμπεριλαμβάνεται στην αποστολή του Β’ Σώματος Στρατού- και η σύσταση ειδικών τμημάτων με κύρια αρμοδιότητα τη φύλαξη του αγωγού, θα πρέπει να συμπεριληφθούν στο σχεδιασμό των ελληνικών Ενόπλων Δυνάμεων και των δυνάμεων ασφαλείας. Η ολοκλήρωση του έργου προσφέρει παράλληλα ένα ωραιότατο κίνητρο για την επίλυση σειράς εκκρεμών ζητημάτων, από την ανάγκη αποτελεσματικότερης φύλαξης των συνόρων, έως την τελική οριοθέτηση του ζητήματος των πλημμυρών, κάθε φορά που υπερχειλίζει ο Έβρος λόγω εισροής υδάτων από τη βουλγαρική πλευρά των συνόρων.

*Μ.Α. Διεθνούς Ασφαλείας Πανεπιστημίου Georgetown, πρώην υπότροφος Ιδρύματος Fulbright και της Chevron/Texaco.

Διχάζει το ΝΑΤΟ η αντιπυραυλική ασπίδα των ΗΠΑ

Aπειλή για τη συνοχή της Bορειοατλαντικής Συμμαχίας θεωρεί ο γενικός γραμματέας του NATO, Γιαπ ντε Xουπ Σέφερ, τα αμερικανικά σχέδια για την ανάπτυξη αντιπυραυλικής ασπίδας στην Eυρώπη. Τους φόβους του για το ενδεχόμενο δημιουργίας ρηγμάτων μεταξύ των χωρών-μελών της νατοϊκής συμμαχίας, εξαιτίας της πρόθεσης των ΗΠΑ να εγκαταστήσουν το σύστημα στην Eυρώπη (Πολωνία, Τσεχία), εξέφρασε ο Σέφερ σε συνέντευξη στους βρετανικούς «Φαινάνσιαλ Τάιμς».
O Σέφερ προειδοποιεί ότι η Συμμαχία ενδέχεται να διχαστεί, ανάμεσα σε χώρες οι οποίες καλύπτονται από την αμερικανική πυραυλική πρωτοβουλία και σε χώρες που παραμένουν εκτεθειμένες στις απειλές του Ιράν. Nατοϊκοί αξιωματούχοι δηλώνουν ότι το αμερικανικό πρόγραμμα μπορεί να προστατεύσει μεγάλο τμήμα της Ευρώπης, όχι όμως το νοτιοανατολικό άκρο της. Δηλαδή, Ελλάδα, Τουρκία και Ιταλία δεν καλύπτονται, γεγονός που θέτει -πάντα κατά το ΝΑΤΟ- τις προϋποθέσεις για μελλοντική προστασία τους την επόμενη δεκαετία. Ο γ.γ. τόνισε δε ότι κατά την άποψή του η αδιαίρετη ασφάλεια αποτελεί προγραμματική στάση. Γι’ αυτό και προτείνει να συμπληρωθεί το αμερικανικό σύστημα με έναν ευρωπαϊκό αμυντικό μηχανισμό, ο οποίος θα είναι έτοιμος το 2010. Διευκρινίζει, δε, ότι η Ευρώπη χρειάζεται αντιπυραυλικό αμυντικό σύστημα, λαμβανομένων υπ’ όψιν των βορειοκορεατικών πυρηνικών δοκιμών και των πυρηνικών δυνατοτήτων του Ιράν.
Οι δηλώσεις του γενικού γραμματέα του ΝΑΤΟ ανοίγουν νέο κεφάλαιο στις συζητήσεις για τα αμερικανικά σχέδια πυραυλικής άμυνας, τα οποία σφραγίστηκαν πρόσφατα από τις αντιρρήσεις της Ρωσίας να εγκατασταθούν βάσεις των ΗΠΑ στην Πολωνία και την Τσεχία. Πολλές ευρωπαϊκές χώρες, μεταξύ των οποίων η Αυστρία και το Λουξεμβούργο, εξέφρασαν ενδοιασμούς, εκτιμώντας ότι κάτω από αυτές τις συνθήκες θα ξεκινήσει νέα ανταγωνιστική φάση με τη Ρωσία. Ιδιαίτερα οξύς ήταν ο απερχόμενος πρόεδρος της Γαλλίας Ζακ Σιράκ, ο οποίος δήλωσε ότι η πρωτοβουλία των ΗΠΑ ενδέχεται να δημιουργήσει συνθήκες νέου Ψυχρού Πολέμου, ενώ ο πρώην καγκελάριος της Γερμανίας, Γκέρχαρντ Σρέντερ, περιέγραψε το σχέδιο ως πολύ επικίνδυνο. Ενδοιασμοί υπάρχουν και ως προς την αποτελεσματικότητα της αμερικανικής ιδέας. Ευρωπαίοι αξιωματούχοι αναφέρουν ότι ακόμη και στην περίπτωση που το Ιράν αναπτύξει πυρηνική βόμβα, δεν θα προχωρήσει στην υλοποίηση οποιασδήποτε απειλής, δεδομένης της στρατιωτικής υπεροχής της Δύσης. Ωστόσο η Ουάσιγκτον επιμένει ότι οι επιθέσεις της 11ης Σεπτεμβρίου απέδειξαν ότι το να στηρίζεται ένα κράτος στην πολιτική της αποτροπής δεν είναι αρκετό.
Η Ρωσία έχει εκδηλώσει ανοικτά τη διαφωνία της με την ανάπτυξη βάσεων στην Ευρώπη, λέγοντας ότι η Πολωνία και η Τσεχία είναι πολύ μακριά από το Ιράν και η παρουσία βάσεων θα επαναστρατιωτικοποιήσει την Κεντρική Ευρώπη.
Αξιωματούχοι του ΝΑΤΟ επιμένουν πως η Oυάσιγκτον θα προχωρήσει στην υλοποίηση των σχεδίων της και παρότι το σύστημα αφορά την προστασία των ΗΠΑ, πολλές ευρωπαϊκές χώρες θα επωφεληθούν.
Η αποτελούμενη από δέκα χιλιάδες σελίδες μελέτη του ΝΑΤΟ τον περασμένο χρόνο είχε καταλήξει στο συμπέρασμα ότι θα ήταν εφικτό να δημιουργηθεί ένα πυραυλικό αμυντικό σύστημα στην Ευρώπη που θα βασίζεται στην αμερικανική ιδέα. Σύμφωνα με τη μελέτη, η δαπάνη για τη δημιουργία αυτού του συστήματος ξεπερνά τα 10 δισ. δολάρια, χωρίς να ληφθούν υπ’ όψιν οι βάσεις στην Πολωνία και την Τσεχία.

Όλεθρος η επίθεση Ισραήλ κατά Ιράν

«Δεινές και μακροπρόθεσμες» επιπτώσεις θα έχει για το Ισραήλ ενδεχόμενη στρατιωτική επίθεση κατά του Ιράν, με στόχο τις πυρηνικές εγκαταστάσεις της χώρας, σύμφωνα με έκθεση του έγκριτου βρετανικού ινστιτούτου μελετών Chatham House, ενώ την ίδια ώρα η Μόσχα ανακοίνωνε την επ’ αόριστον αναβολή της υπεσχημένης βοήθειας προς την Τεχεράνη για ολοκλήρωση του πυρηνικού σταθμού του Μπουσχέρ, στο Κεντρικό Ιράν.

Ριψοκίνδυνο σενάριο

Η έκθεση του ινστιτούτου, με συντάκτη τον Γιόσι Μέκελμπεργκ, υποστηρίζει ότι μια ισραηλινή αεροπορική επίθεση κατά του Ιράν, αν και έχει μεγάλες πιθανότητες επιτυχίας, είναι «ιδιαίτερα ριψοκίνδυνη», καθώς το Ιράν θα μπορούσε να απαντήσει με μαζική εκτόξευση βαλλιστικών πυραύλων εναντίον πόλεων του Ισραήλ, όπως η Χάιφα και το Τελ Αβίβ. «Ενα πιθανό σενάριο αφορά την άμεση πυραυλική αντεπίθεση του Ιράν κατά του Ισραήλ και των αμερικανικών στρατιωτικών βάσεων και στόλου στον Περσικό Κόλπο.
Το Ιράν διαθέτει άλλωστε 500 πυραύλους «Σιχάμπ», με δραστικό βεληνεκές που φθάνει τα 2.000 χλμ., ικανούς να μεταφέρουν συμβατικές κεφαλές βάρους 1.000 κιλών. Με τους πυραύλους αυτούς θα μπορούσε να πλήξει αμερικανικούς στόχους στον Κόλπο, αλλά και συμμάχους των ΗΠΑ, όπως η Σαουδική Αραβία, το Κατάρ ή το Μπαχρέιν.

Οικολογικός όλεθρος

Ενδεχόμενο χτύπημα κατά των μεγάλων πόλεων του Ισραήλ, εκτός από τον ανθρώπινο φόρο αίματος, θα προκαλούσε και μεγάλη οικολογική και οικονομική καταστροφή, καθώς η Χάιφα φιλοξενεί τις μεγαλύτερες εγκαταστάσεις διύλισης πετρελαίου της χώρας και γύρω από το Τελ Αβίβ συγκεντρώνεται η πλειονότητα της βιομηχανικής βάσης της χώρας», αναφέρει η έκθεση του ινστιτούτου Chatham House.
Το Ιράν, όμως, διαθέτει και άλλα επίφοβα όπλα: όπως τη μεγάλη του επιρροή στο σιιτικό στοιχείο του Ιράκ, αλλά και στη σιιτική μειονότητα της Σαουδικής Αραβίας, ενώ πολύ πιθανή πρέπει να θεωρείται και μία αναζωπύρωση της δράσης της Χεζμπολάχ στα σύνορα του Ισραήλ με τον Λίβανο.
Επίθεση του Ισραήλ θα προκαλούσε επίσης την ομόφωνη καταδίκη της Ιερουσαλήμ από τη διεθνή κοινότητα, ενώ το Ισραήλ θα κινδυνεύει και από την ενδεχόμενη επιβολή οικονομικών κυρώσεων εναντίον του, ιδιαίτερα από την Ευρωπαϊκή Ενωση.

Πυρηνικό δόγμα

«Η ισραηλινή ηγεσία αντιμετωπίζει συνδυασμό λυσσαλέου μίσους, που εκφράζεται από τον πρόεδρο Αχμαντινετζάντ, εκκλήσεις για “σβήσιμο του εβραϊκού κράτους από το χάρτη” και ένα πυρηνικό πρόγραμμα που θα οδηγήσει στην απόκτηση κεφαλών πυρηνικής γόμωσης για τους βαλλιστικούς πυραύλους του Ιράν», αναφέρει η έκθεση. Εντύπωση προκαλεί, ωστόσο, η κατακλείδα του κειμένου, που καλεί την ηγεσία του Ισραήλ να υιοθετήσει «ανοικτό πυρηνικό δόγμα», να εγκαταλείψει δηλαδή το δόγμα της «πυρηνικής ασάφειας», αποκαλύπτοντας δημόσια την ύπαρξη του πυρηνικού του οπλοστασίου, το οποίο θα λειτουργούσε έτσι ως δύναμη αποτροπής στις πυραυλικές φιλοδοξίες της Τεχεράνης.

Το Πεντάγωνο μελετά αποχώρηση από το Ιράκ

Την αποχώρηση του κύριου όγκου του αμερικανικού στρατού από το Ιράκ μελετούν οι επιτελείς του Πενταγώνου στην περίπτωση που αποτύχει το εν εξελίξει σχέδιο ασφαλείας της Βαγδάτης, αποκαλύπτει η εφημερίδας «Λος Αντζελες Τάιμς». Εφόσον επιβεβαιωθεί το σενάριο, θα πρόκειται για ευθεία αμφισβήτηση της πολιτικής του Αμερικανού προέδρου Τζορτζ Μπους, που τον περασμένο Ιανουάριο όχι μόνο δεν ενέδωσε στις πιέσεις των Δημοκρατικών που ζητούσαν χρονοδιάγραμμα αποχώρησης, αλλά αποφάσισε την αποστολή ενισχύσεων.
Σύμφωνα με υψηλόβαθμους αξιωματούχους του Πενταγώνου που μίλησαν ανώνυμα στους «Λος Αντζελες Τάιμς», ήδη έχει αρχίσει η επεξεργασία σχεδίου σύμφωνα με το οποίο θα αποσυρθούν οι περισσότερες αμερικανικές μονάδες από το Ιράκ και θα αντικατασταθούν με «στρατιωτικούς σύμβουλος». Τον περασμένο μήνα, ο νέος υπουργός Αμυνας των ΗΠΑ, Ρόμπερτ Γκέιτς, είχε δηλώσει ότι στην περίπτωση που αποτύχει η επιχείρηση της Βαγδάτης η εναλλακτική λύση περιλαμβάνει τη μετακίνηση του στρατού από τις «επικίνδυνες περιοχές». Σημειωτέον ότι η πρόταση αυτή για αντικατάσταση των 141 χιλιάδων στρατιωτών με μερικές χιλιάδες «στρατιωτικούς συμβούλους» ταιριάζει περισσότερο με το πνεύμα των προτάσεων της επιτροπής Μπέικερ-Χάμιλτον, της οποίας ο κ. Γκέιτς ήταν μέλος. Οι αξιωματούχοι του Πενταγώνου αποκάλυψαν ότι μελετούν ως μοντέλο την αμερικανική εμπλοκή στο Ελ Σαλβαδόρ στις αρχές του ’80 και ότι το πλεονέκτημα που προσφέρει το σχέδιο είναι λιγότερες απώλειες στρατιωτών και πιο διακριτική παρουσία Αμερικανών στο Ιράκ.